Investigadores da Universidade estudarn a evolucin de pacientes operados de cancro

Pode a fisioterapia mitigar as secuelas da extirpacin da prstata?

Tentan demostrar que con tratamento pdense reducir os problemas de incontinencia urinaria e disfunc

Tags
  • Pontevedra
  • Աپ
Eduardo Muiz DUVI 13/01/2015

Segundo o Centro Nacional de Epidemioloxa, o cancro de prstata é o segundo mis frecuente entre a poboacin masculina. Non obstante, os métodos de deteccin precoz desta doenza permiten que, en mis da metade dos casos, a enfermidade sexa detectada cando anda est localizada na glndula prosttica. Isto provoca que unha das intervencins mis comúns nos afectados por esta enfermidade sexa a prostatectoma radical, a extirpacin da prstata e das súas vesculas seminais, unha operacin que contribúe a que este sexa un tipo de cancro cunha “baixa porcentaxe de mortalidade”, como sinala a profesora da Facultade de Fisioterapia Mercedes Soto. Non obstante, a intervencin tamén ten a súa parte negativa, os problemas de incontinencia urinaria e disfuncin eréctil que as persoas operadas padecen “nunha porcentaxe moi alta”. Para paliar estas secuelas, a fisioterapia pode resultar un valioso aliado, a xuzo desta docente, investigadora principal dun proxecto que profesorado da facultade desenvolver durante os prximos dous anos con persoal médico do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo co obxectivo de comprobar se un programa de fisioterapia permite recuperarse destas secuelas nun perodo de tres meses.

“A mia experiencia é que cando se realiza un programa de fisioterapia con estes pacientes, melloran moitsimo destes problemas”, apunta Soto, responsable dunha investigacin na que tamén participan o profesor da facultade e director do grupo de investigacin en Fisioterapia, Manuel Gutiérrez, e a profesora e decana do centro, Eva Mara Lantarn, xunto co xefe de cirurxa do Meixoeiro, Antonio Ojea, e a urloga Sabela Lpez. Segundo relata esta investigadora, os diferentes estudos realizados dos efectos que a fisioterapia ten nas persoas que foron sometidas a unha prostatectoma demostran que “os resultados do tratamento son positivos”. Non obstante, Soto tamén matiza a “diversidade de criterios” tanto na definicin de a partir de que grao de perda de urina se pode falar de incontinencia, como na duracin do tratamento, fan que non se definise “un programa de intervencin eficaz” para este tipo de casos. Ese é precisamente o obxectivo que persegue o proxecto de investigacin Efectividade dun programa de fisioterapia no tratamento da incontinencia urinaria posprostatectmica, que propn someter aos pacientes que se adhiran ao estudio a tres meses de tratamento, o cal se iniciar un mes despois da operacin, co obxectivo de comprobar “que porcentaxe pode alcanzar a continencia nese perodo e cal é o grao de mellora naqueles casos mis severos”.

Unha mellora na calidade de vida

Anda que o diagnstico tempern permita facer fronte ao cancro e reducir o ndice de mortalidade desta doenza, as consecuencias que ten a extirpacin da prstata constitúen tamén “un problema de saúde”, posto que “a calidade de vida das persoas operadas pode verse moi afectada”, tanto polas limitacins que pode provocar incontinencia como pola “baixada de autoestima ou os sentimentos de culpa e depresin" que pode provocar a disfuncin eréctil. Neste senso, “o que din os estudos médicos é que o problema de incontinencia vaise solucionando ao cabo de dous anos, anda que hai xente que o padece para sempre”, apunta esta profesora, que incide en que a fisioterapia pode contribur a “acelerar moito este proceso de recuperacin”. De feito, a hiptese principal deste grupo de investigadores é a de que “pode alcanzarse a continencia urinaria aos tres meses de tratamento”, perodo no que o paciente tamén experimentara unha mellora significativa no seu problema de disfuncin eréctil, “que podera solucionarse incluso dun xeito mis rpido”, apunta Soto.

Dous anos de estudo por diante

Despois de recibir o informe favorable do comité de ética do Complexo Hospitalario Universitario de Vigo, o persoal médico implicado neste proxecto vén de iniciar o proceso de informar aos pacientes que van a ser sometidos a esta operacin da posibilidade de participar neste estudo, que estmase abranguer preto de 140 casos. Estas persoas sern distribudas, de xeito aleatorio, nun grupo experimental, que recibir un tratamento de fisioterapia durante un perodo de tres meses, e un segundo grupo de control, que “ser seguido de acordo coa prctica clnica habitual”, o que permitir comprobar as diferencias na evolucin entre uns e outros. Segundo explica Soto, est previsto que a fase de captacin e tratamento se estenda ao longo dos prximos dous anos. En todos os casos, realizarase un seguimento aos participantes durante os 12 meses seguintes ao tratamento.

Fisioterapia perineal

Neste obxectivo por definir “un programa de intervencin eficaz”, esta especialidade ser o eixo central do tratamento ao que Soto someter a aqueles pacientes que se sumen ao proxecto. Segundo explica, a fisioterapia perineal engloba tratamentos como a electroterapia, o biofeedback (a medicin das contraccins realizadas polo paciente mediante electrodos), ou a cinesiterapia, que sern aplicadas aos pacientes includos no grupo de control nas sesins que se desenvolvern tres veces semana durante o perodo de tratamento. Nas primeiras sesins, achegarnselles tamén unha serie de nocins bsicas sobre o funcionamento da musculatura da zona afectada, as como recomendacins sobre os hbitos de vida saudables que debern adoptar para que diminúan as anteditas secuelas, como a prctica de exercicio fsico ou a limitacin do consumo de café ou alcohol. As mesmo, tamén aprendern unha serie de exercicios para adestrar a musculatura do solo pélvico, como os exercicios de Kegel, que consisten en contraer os músculos que pechan os esfnteres de maneira voluntaria, e que debern realizar diariamente.