Medidas extraordinarias e urxentes Ìýpara o desenvolvemento da organizacin docente no curso 2020/2021 en caso de crise sanitaria
±Ê°ù±ð³¾²ú³Ü±ô´Ç
O carcter presencial da docencia e o normal desenvolvemento no espazo fsico dos campus das actividades académicas, deportivas, culturais... é un dos signos de identidade dunha institucin pública como a Âé¶¹¹û¶³. Pero esa presencialidade e ese normal desenvolvemento das actividades requiren unhas determinadas condicins de seguridade para a saúde e a vida de todos os membros da comunidade universitaria.
O xoves 12 de marzo de 2020, o Consello da Xunta de Galicia acordou unha serie de medidas preventivas en materia de saúde pública na Comunidade Autnoma de Galicia, como consecuencia da evolucin da epidemia da covid-19. Unha destas medidas foi suspender desde o luns 16 de marzo as actividades académicas no ensino universitario (apartados primeiro d) e sexto do citado acordo). Dous das mis tarde, o 14 de marzo, o Consello de Ministros declarou, mediante o Real decreto 463/2020, o estado de alarma, unha situacin provisional e excepcional que, tras sucesivas prrrogas concedidas polo Congreso, se mantén hoxe en todo o territorio do Estado.
Esta grave e inédita situacin obrigou a reorganizar toda a actividade docente dos ttulos en curso para adaptala s novas esixencias da «non presencialidade». O profesorado, coa colaboracin e co esforzo de todos os rganos, dos centros e das unidades da nosa universidade, conseguiu o obxectivo nun tempo récord. As, ao longo da segunda quincena de marzo e dos meses de abril e maio, o estudantado da Âé¶¹¹û¶³ tivo acceso a unha docencia virtual (a través da ferramenta de teledocencia Faitic e de Campus Remoto) por medio da cal puido continuar a súa formacin académica nunhas condicins razoables, prximas s propias da irrenunciable modalidade da docencia presencial.
A principios de xuo de 2020 é imposible predicir con certeza cal vai ser o escenario de saúde pública volta do vern, cando comece o vindeiro curso 2020/2021. É responsabilidade de toda a comunidade universitaria contribur a que recuperemos a presencialidade sen os atrasos indebidos e nas ptimas condicins de seguridade para a saúde e a vida de todas as persoas. E é competencia do Consello de Goberno da Âé¶¹¹û¶³, ao abeiro do artigo 16 b) dos Estatutos, anticiparse a todos os posibles escenarios e sentar, segundo a situacin, as directrices para o desenvolvemento da actividade académica durante o vindeiro curso.
Tres ideas deben presidir esta decisin. En primeiro lugar, ter sempre como horizonte desexado a volta presencialidade académica nas condicins homologables s existentes antes do 12 de marzo e segundo o que estaba previsto nas guas docentes e das titulacins. Calquera outra situacin debe considerarse necesariamente excepcional e transitoria. En segundo lugar, que cada paso e cada decisin se adopte cun escrupuloso respecto s medidas que sexan precisas para un desexable marco de seguridade para a saúde e para a vida dos membros da comunidade universitaria. E, en terceiro lugar, que tal como recolle o artigo 37 dos Estatutos, en todos os casos e en todas as modalidades de docencia (presencial, mixta ou non presencial), a responsabilidade de todos os aspectos relacionados coa organizacin e coa xestin da docencia recae sobre os centros en coordinacin cos departamentos. Neste sentido é preciso deixar claro que o Consello de Goberno, lonxe de tentar imporlles aos centros e aos departamentos un modelo de organizacin único da docencia, o que desexa é facilitarlles que se dean as condicinsÌýe os requisitos necesarios para que poidan adaptar súa actividade docente s peculiaridades e s necesidades de cada ttulo.​​​​
I. Sobre as modalidades da actividade docente
1. Na Âé¶¹¹û¶³, a actividade docente exclusivamente presencial poder, de xeito extraordinario e temporal, verse modificada coa finalidade de garantir a saúde ou a seguridade públicas, e dar lugar as a unha modalidade mixta e incluso verse substituda por un modelo de actividade docente non presencial. Ìý
2. Sen prexuzo do que se indicar respecto da modalidade non presencial, a modalidade mixta activarase mediante resolucin reitoral sempre que as autoridades diten unhas medidas sanitarias que as o exixan. Nesta modalidade, o estudantado combinar as actividades docentes presenciais e non presenciais na proporcin, na forma e no alcance que cada centro considere adecuado nun marco de coherencia coas memorias das titulacins, axustndose sempre presencialidade mxima posible e en funcin das recomendacins feitas ao respecto desta modalidade de docencia polo Ministerio de Universidades para o curso 2020/2021.
3. Para facer efectivo o indicado no punto anterior, a Reitora prover os centros dunha solucin técnica que inclúa o uso simultneo das aulas fsicas e das aulas virtuais, na que tanto o estudantado presente no centro coma o ausente poidan ter acceso sncrono s presentacins feitas polo profesorado e interactuar en pé de igualdade. Os centros debern establecer as quendas que garantan un reparto equitativo do estudantado, as como os criterios para definilas e os mecanismos para que este coeza coa antelacin suficiente a posibilidade de asistir s clases de xeito presencial.
4. A Reitora por disposicin dos centros unha solucin informtica para comunicar e difundir que estudantes poden asistir presencialmente en cada data da programacin dos horarios, segundo a organizacin deseada polo centro, que garanta, en todo caso, a igualdade no acceso das persoas matriculadas s actividades da docencia presencial, e que tea en conta as condicins particulares do estudantado con necesidades educativas especficas (PIUNE).
5. Establecerase asemade unha dotacin bsica para as aulas fsicas, de xeito que sexa posible difundir as clases en modo sncrono desde estas a través de campusremoto.uvigo.gal. Para tal efecto substituirase o uso do encerado normal por un virtual, que poida ser visualizado polo estudantado non presente na aula no contorno de Campus Remoto. Ìý
6. En particular, en funcin da dispoibilidade orzamentaria, poderanse definir plans adicionais vinculados a determinados obxectivos de docencia innovadora para algunhas titulacins, que permitirn reorganizar tanto o espazo fsico coma a dotacin informtica nun certo número de aulas para garantir axeitadamente a implantacin das propostas e co acceso s seguintes melloras, ademais das bsicas indicadas, de ser o caso:
- Melloras adicionais para as aulas e os laboratorios docentes nas infraestruturas ligadas docencia, en particular, nas aulas destinadas docencia mixta, includos o hardware e o software. Ìý
- Mellora de aulas informticas do centro.
- Adquisicin de materiais docentes para partillar entre o estudantado (fundamentalmente manuais).
- Programas informticos especializados e substitucin das prcticas fsicas por virtuais.Ìý
- Remodelacin da pxina web do centro. Ìý
- Axudas creacin de contidos dixitais en distintos formatos.
7. Unha vez decretado o peche dos centros docentes por resolucin reitoral, a actividade docente continuar a impartirse de xeito non presencial mediante Campus Remoto e preverase asemade o uso da plataforma de teledocencia Faitic como reforzo e sen prexuzo doutras medidas que se poidan adoptar para garantir a accesibilidade do estudantado aos contidos docentes. Durante estes perodos os centros debern adaptar os horarios para facilitar a conciliacin da vida laboral e familiar do profesorado. Ìý
8. No caso descrito no punto anterior, garantirase que o profesorado conte coas ferramentas informticas Ìýadecuadas para impartir a docencia de xeito virtual, polo que se debe ter en consideracin que aquel profesorado que non dispoa destas poida impartir a docencia desde o seu centro de traballo, se as condicins sanitarias o permiten. Se isto non fora posible, proporcionarselle o acceso aos medios necesarios para desenvolver a súa actividade docente non presencial, que poden ser os do seu propio despacho e que poder recoller cunha autorizacin de acceso puntual. As mesmo, poranse en marcha axudas conectividade para o estudantado que o precise.
9. Tanto no caso do paso modalidade da docencia mixta descrita no punto 2, como modalidade non presencial considerada no punto 7, os centros, en coordinacin cos departamentos, sern os responsables de todos os aspectos relacionados coa organizacin e coa xestin da docencia, tal como recolle o artigo 37 dos Estatutos.
10. ÌýDurante os perodos de docencia mixta ou non presencial, o profesorado poder gravar de forma voluntaria as súas sesins docentes, co fin de que o estudantado que tea problemas de conectividade, de dispoibilidade limitada de equipos informticos ou de conciliacin da vida familiar poidan acceder a elas de xeito asncrono.
11. ÌýAs gravacins con fins docentes no contorno das plataformas de teledocencia propias da Âé¶¹¹û¶³ que inclúan a voz ou a imaxe do profesorado non se podern utilizar posteriormente e/ou con finalidades distintas, salvo que conten co seu consentimento expreso. En calquera caso, garantirase o dereito propia imaxe do estudantado e do profesorado e os dereitos da propiedade intelectual sobre as eventuais gravacins rexeranse polo disposto na lexislacin nacional na materia e na normativa propia da Âé¶¹¹û¶³.Ìý
II. Sobre as clases prcticas
1. O profesorado planificar as clases prcticas en calquera espazo docente dos campus considerando que é Ìýimprescindible desenvolver parte destas de xeito presencial, de ser o caso, e que parte se pode substitur por actividades non presenciais (vdeos docentes, laboratorios virtuais etc.) e tentando, na medida do posible, axustar as prcticas esenciais mis dificilmente substitubles aos perodos nos que estean en activo as modalidades presencial e mixta.
2. No que atinxe aos laboratorios docentes, cando non sexa posible gardar a distancia de seguridade, as prcticas s se podern levar a cabo se se cumpren escrupulosamente as indicacins do Servizo de Prevencin de Riscos Laborais en canto ao uso do material de proteccin (EPI) do profesorado e do estudantado vixentes durante o perodo da súa realizacin. Os centros controlarn o cumprimento destas indicacins e organizarn, de ser necesario e naÌýmedida do posible, a reordenacin dos espazos docentes para garantir as distancias de seguridade.
3. Os laboratorios docentes considéranse esenciais para o correcto desenvolvemento dos contidos e representan un valor diferencial daquelas titulacins cun perfil mis técnico. Polo tanto, na medida das posibilidades orzamentarias, os presupostos dos laboratorios docentes non se vern minguados e autorizarase incorporar aquel equipamento e aquel material que permita adaptarse s novas condicins sanitarias.Ìý
III. Sobre as prcticas externas
As prcticas externas debern desenvolverse en condicins de seguridade, de autoproteccin e de distanciamento fsico e en funcin da normativa vixente e do estipulado no correspondente Convenio de cooperacin educativa. Durante os perodos de docencia mixta ou non presencial, podern desenvolverse total ou parcialmente baixo a modalidade telemtica.Ìý
IV. Sobre a informacin ao estudantado na convocatoria de matrcula
1. Na convocatoria de matrcula, no que atinxe docencia en lia, informarase ao estudantado da eventual gravacin da súa voz ou da súa imaxe, que se levar a cabo, de ser o caso, sempre na contorna e coas ferramentas virtuais propias da Âé¶¹¹û¶³, coa indicacin das finalidades docentes para as que é necesaria a dita gravacin, que resultar voluntaria. En caso de negativa, o estudantado poder acceder aula virtual como onte, desactivando a cmara e o micrfono, e participar a través do chat público.
2. O emprego con fins docentes no contorno de Campus Remoto ou das plataformas de teledocencia propias da Âé¶¹¹û¶³ das eventuais gravacins que inclúan a voz ou a imaxe do estudantado durante o curso académico no que se leven a cabo, non precisar do seu consentimento, que se lle deber solicitar con anterioridade, no entanto, para autorizar usos posteriores e/ou finalidades distintas.
3. Na convocatoria da matrcula informarase o estudantado da posibilidade de gravar probas de avaliacin oral, as como do posible uso por parte do profesorado durante as probas de avaliacin, dos medios audiovisuais que faciliten certo control da súa voz e/ou da súa imaxe, includos a cmara e o micrfono do seu mbil persoal, de ser preciso.Ìý
V. Sobre as guas docentes
1. A estrutura das guas docentes manterase sen modificacins, ags a inclusin dunha addenda que considere tanto a imparticin da docencia coma a avaliacin non presencial, que se deber basear no material docente ao que o estudantado poida ter acceso sen restricins. A universidade, a través dos centros, procurar que ese material sexa o mximo posible, e solicitar as axudas pertinentes para tal efecto. As addendas enviarnselle desde os centros, antes do 15 de xullo de 2020, Vicerreitora de Ordenacin Académica e Profesorado, que llelas remitir ³§±ð³¦°ù±ð³Ù²¹°ù²¹ Xeral de Universidades e ACSUG. Ìý
2. Ademais, deberanse establecer sistemas de avaliacin alternativos para as actividades de campo, de laboratorio e as outras prcticas, que se aplicarn se houbese a imposibilidade de realizalas presencialmente por causa de forza maior.Ìý
VI. Sobre o plan de formacin do profesorado para a docencia e a avaliacin en lia
1. A Vicerreitora de Ordenacin Académica e Profesorado, a través da Unidade de Formacin e Innovacin Educativa, far unha proposta de cursos urxentes durante os meses de xuo, xullo e setembro, para a actualizacin voluntaria do profesorado na docencia non presencial, especialmente orientada a mellorar a docencia e a avaliacin en lia.
2. Durante o curso 2020/2021 establecerase un itinerario formativo en docencia e en avaliacin en lia en funcin das necesidades dos centros e dos departamentos, que ser voluntario para o profesorado. Nas actividades que integren o itinerario procurarase unha oferta suficiente para cubrir a demanda de prazas por parte do profesorado.Ìý
VII. Sobre as condicins sanitarias nos centros
1. Todos os centros da Âé¶¹¹û¶³ participarn na fase piloto do protocolo establecido polo Sergas que vén de publicar a Consellera de Educacin e aspirarn a cumprir todos os aspectos includos na Gua de recomendacins para unha universidade segura. A este respecto, ademais das medidas centralizadas, cada centro deber aprobar un plan de prevencin e control do centro (PPCC) especfico. Para tal efecto, o Servizo de Prevencin de Riscos Laborais (SPRL) elaborar un PPCC modelo, que ser adaptado s peculiaridades de cada centro polo equipo decanal ou directivo. Os PPCC de cada centro sern aprobados polo SPRL e posteriormente referendados pola Xunta de Centro. Tras a súa aprobacin final polo Comité de Seguridade e de Saúde Laboral da universidade, procederase súa publicacin e súa difusin.
2. A Vicerreitora de Planificacin e Sostibilidade, a través dun encargo Unidade Técnica, elaborar un plan de circulacin para cada un dos edificios docentes que estar disposicin de cada equipo decanal ou directivo a finais de xuo, para que procedan súa adaptacin.
3. Cada centro designar unha persoa interlocutora co Servizo de Prevencin de Riscos Laborais e coa Direccin Xeral de Saúde Pública, que lles comunicar todas as cuestins relacionadas coa seguridade sanitaria do centro para a súa avaliacin. Ocuparase tamén de remitirlles as comunicacins dos casos confirmados de contaxio.Ìý
Disposicin adicional
Disposicin adicional Nos cinco das naturais seguintes aprobacin deste acordo, o reitor aprobar e publicar un calendario para o desenvolvemento das súas previsins.




