�鶹����

Os riscos de colapso de pontes son reais e irn a mis. As se expn nun no que un equipo internacional de especialistas, entre eles a profesora e investigadora da �鶹���� Belén Riveiro, advirten da elevada probabilidade de que os danos a este tipo de infraestruturas, polas que da a da cruzan centos de miles de persoas, se intensifiquen debido a múltiples factores, entre eles, o deterioro dos materiais cos que foron construdos, a evolucin dos vehculos e os trens que os cruzan -con cargas moito maiores das que se consideraban cando foron concibidos- e a presenza cada vez mis habitual de fenmenos meteorolxicos ��extremos.

Conscientes de que os derrubamentos de pontes acontecen con relativa frecuencia -na mente colectiva est o colapso da ponte Francis Scott Key de Baltimore o pasado mes de marzo- e do importante número de mortos e feridos que provocan, os autores e autora deste estudo apremian a “abordar urxentemente” os retos aos que se enfronta a enxeera estrutural, en particular, no que atinxe s pontes.

Neste senso, urxen a tomar medidas que garantan a seguridade deste tipo de infraestruturas, medidas que, ao seu xuzo, deben pasar pola incorporacin de novas tecnoloxas de monitorizacin estrutural que permitan avaliar en tempo real as condicins de seguridade (“tal e como acontece noutras industrias como a da automocin e a aviacin”), a actualizacin e harmonizacin da normativa de deseo e avaliacin, “xa que a maiora dos cdigos e estndares de seguridade actuais estn centrados no deseo das pontes novas, non en avaliar a seguridade das envellecidas” e o incremento notable das medidas de prevencin e mantemento para que, no caso de acontecer un evento extremo, se poidan mitigar ou minimizar as súas consecuencias.

Falla de mantemento e sobrecarga da estrutura provocan a maior parte dos colapsos

No artigo publicado en Nature -o xoves sair a versin impresa- faise unha anlise a través das consecuencias directas e indirectas provocadas polo colapso e/ou interrupcin do servizo de pontes en servizo, as como polas principais causas que provocaron colapsos durante condicins de operacin que deron lugar a consecuencias catastrficas. “Dentro destas causas sempre estn as accidentais, que son moi difciles de predicir e, polo tanto, obrigan a dispoer de medidas de mitigacin tales como o establecemento de reas de proteccin que impidan que vehculos poidan chegar a colisionar con elementos estruturais crticos”, explica Riveiro.��

Non obstante, o estudo defende que as estatsticas demostran que a maior parte dos colapsos con consecuencias catastrficas ocorren debido falla de mantemento ou sobrecarga da estrutura, tal e como aconteceu no ano 2018 cando o Viaduto de Polcevera (Xénova) colapsou provocando 43 vtimas mortais. “Neste contexto é onde se atopan os grandes desafos da enxeera de pontes, dado que existe unha grande incerteza acerca das condicins reais futuras nas que estarn traballando estas pontes”, explica a investigadora da �鶹����.

Isto débese non s evolucin das cargas operacionais destas estruturas (peso e frecuencia de vehculos), senn tamén s propias condicins ambientais nas que estas estruturas estarn traballando a 50 ou 100 anos vista. “Estas últimas inquedanzas vense ademais especialmente agravadas polos posibles efectos do cambio climtico, con cada vez mis frecuentes fenmenos meteorolxicos extremos e con maiores ratios de degradacin dos materiais”, sublia a experta.

As medidas para reducir os riscos divdense en catro grandes bloques

Para abordar os desafos aos que se enfrontan as pontes existentes, o equipo responsable deste estudo propn traballar en torno a catro piares fundamentais: dispoer de modelos de estimacin de cargas ambientais e operacionais futuras mis precisos; dispor tamén de modelos mis precisos acerca dos efectos do cambio climtico nos procesos de deterioro que afectan s estruturas; a harmonizacin dos procedementos de anlise e interpretacin de datos de monitorizacin estrutural, e dispor de ferramentas de toma de decisins dinmicas que permitan optimizar a informacin que se pon a disposicin dos xestores de infraestruturas.

Traballo conxunto das universidades de Vigo e Politécnica de Valencia

Xunto a Belén Riveiro, investigadora do grupo de Xeotecnoloxas aplicadas, adscrito ao Cintecx, ��Centro de investigacion en tecnoloxas, enerxas e procesos industriais da �鶹����, asinan o artigo José M. Adm, Nirvan Makoond e Manuel Buitrago, investigadores do Instituto de Ciencia e Tecnoloxa do Formign, Icitech, da Universidade Politécnica de Valencia.

O artigo recolle parte dos resultados do proxecto Pont3, financiado polo Ministerio de Ciencia e Innovacin e no que tamén participa a Universidade Politécnica de Catalua. “Este traballo busca desenvolver un achegamento holstico e economicamente eficiente que permita anticipar a propagacin de fallos locais en pontes envellecidas, de cara a evitar que terminen colapsando en condicins de operacin”, explica a investigadora.

Rede nacional de monitoraxe e inspeccin coordinada por Riveiro

Froito destes traballos conxuntos, as como da traxectoria acumulada destes grupos de investigacin no eido das pontes, xurdiu tamén a rede nacional Monitorizacin e Inspeccin para la Evaluacin de Estructuras en Servicio-MonitoRED, coordinada por Belén Riveiro e integrada polas tres universidades xa mencionadas xunto con outros oito grupos con ampla traxectoria en enxeara de estruturas. “Na rede tratamos de analizar cales son os principais retos hora de transmitir o coecemento que se est a desenvolver no mbito académico para a súa aplicacin na prctica da enxeara civil”, salienta a coordinadora.
��