Nunha conferencia da xornalista e educadora Vivian Rangel na Facultade de dzܲԾ
A Fundacin Maldita.es achega ao alumnado claves para espertar o pensamento crtico na era da ‘Դڴdz澱’
O relatorio puxo o foco na importancia da educacin meditica fronte a esta problemtica
Segundo o informe Digital News Report, a porcentaxe da cidadana que afirmaba sentirse moi interesada por seguir as noticias baixou do 85% no 2015 ao 52% o pasado ano, o que amosa un incremento da poboacin que se sinte “intoxicada” polo volume de informacin que lle rodea e se converte nun “público evitador das noticias”. Estas cifras serviron a xornalista e educadora da Fundacin Maldita.es Vivian Rangel para pr o foco na “época de Դڴdz澱” que marca o mundo actual e que contribúe a acrecentar a problemtica da desinformacin. Fxoo nunha conferencia na Facultade de dzܲԾ, dirixida a achegar o alumnado a importancia de “activar o pensamento crtico” como un factor clave para evitar a proliferacin de loiadas e noticias falsas.
Promovida polo profesor Alberto Dafonte, a conferencia Educacin meditica, pensamento crtico e verificacin contra as narrativas desinformadoras inserase nas accins formativas do proxecto Iberifier, “un observatorio de medios europeos” que ten como obxectivo “estudar o ecosistema informativo” e que conta tamén “cunha parte moi importante de educacin meditica”, explicou. Partindo de datos como que a maiora desde “público evitador de noticias” son persoas menores de 35 anos e que estas afirman informarse maioritariamente a través das redes sociais, Rangel puxo de relevo neste relatorio a necesidade dunha “estratexia multifocal” conta a desinformacin.
Xornalista especializada en alfabetizacin meditica, Rangel salientou que o traballo dos verificadores e verificadoras inserirase no que podera definirse como unha “estratexia reactiva”, que fai fronte s loiadas e fake news desmentndoos. Este, recoeca, é un labor “moi importante, pero é moi complicado que ese desmentido se comparta mis que a loiada”, o que levouna a subliar a necesidade dunha “estratexia proactiva”, na que se insiren diferentes iniciativas de educacin meditica. A idea, subliou, é “formar xente para que poida defenderse por si mesma contra a desinformacin”, obxectivo central dun relatorio no que buscou trasladar ao alumnado a importancia de “aprender a activar o pensamento e entender como é a desinformacin”, as como as motivacins que poden existir tras a difusin deste tipo de contidos.
“Todos podemos compartir unha loiada”
Neste punto, lembrou que entre os principais motivos para difundir desinformacin atpanse os intereses econmicos e a “manipulacin ideolxica”, que pode responder tanto a “intereses estranxeiros” como dos propios partidos polticos. Mais outra das motivacins mis habituais é “para facer unha broma ou para trolear, sobre todo en momentos de crise desinformativa”, de tal xeito que unha persoa comparte un contido comprendendo un “contexto” que non ten por que ser percibido polas persoas receptoras. De a que Rangel púxese de relevo a importancia dese pensamento crtico, que leve a “frear e pensar” antes de compartir determinado tipo de contidos. “Todos podemos crear ou compartir unha loiada, porque vivimos nunha época dunha Դڴdz澱 tremenda, na que é moi complicado que nos paremos a verificar todo o que nos chega”, subliou. Neste punto, buscou amosar ao alumnado que, mis al de que o traballo de verificacin de datos implique traballar con ferramentas tecnolxicas, a “observacin e a autocrtica” permiten “desmontar unha loiada dun xeito moito mis fcil do que se pensa”.
Rangel pechou esta actividade realizando co alumnado unha serie de exercicios de verificacin, ao tempo que buscou tamén afondar na existencia dun “ecosistema desinformativo” na rede que fai que “cada vez resulte mis complicado saber que é verdade e que non”. Puxo como exemplo unha investigacin realizada recentemente por Maldita.es sobre “pop fascismo”, o uso de “memes e de iconos pop” para promover “un revisionisimo histrico”, que contribúe a que as persoas vaian “normalizando” determinados contidos “e o prximo paso é que igual comezas a crer loiadas, como que Franco creou a seguridade social”.
