Nun estudo centrado nas empresas familiares de Galicia e do norte de Portugal
鶹 e UMinho analizan como as empresarias afrontaron os cambios na organizacin do traballo provocados pola pandemia
Coa participacin da investigadora da Facultade de Direccin e Xestin Pública Sara Torres
A pandemia da covid-19 provocou en 2020 provocou numerosos cambios en múltiples mbitos da sociedade, inclundo o laboral, obrigando a moitas empresas a desenvolver medidas de fomento do teletraballo. Coecer como afrontaron os cambios na organizacin do traballo as mulleres que se atopan fronte de empresas familiares, en Galicia e no norte de Portugal, é o propsito central do estudo que desenvolven a investigadora da Facultade de Direccin e Xestin Pública da 鶹 Sara Torres e a profesora de socioloxa da Universidade do Minho Ana Paula Marques, actualmente secretaria xeral da Fundacin CEER. Co propsito de coecer as visins e experiencias de empresarias galegas, Torres e Marques mantiveron nos últimos das reunins con asociacins empresariais como Aempe e Zona Monumental, as como un encontro co decano da facultade, Enrique Varela, presidente da Conferencia Interuniversitaria dos Graos en Xestin e Administracin Pública, que este xoves reunase en Madrid co ministro de Universidades, Joan Subirats.
Os “impactos desiguais” dos cambios organizativos
A investigacin de Torres e Marques parte, como explican, da idea de que “a adopcin de modalidades de traballo flexible e hbridas”, como o teletraballo, a reducin de horarios ou a reorganizacin de quendas de traballo “ter impactos desiguais en termos de xénero no contexto laboral e familiar”. De a que o seu propsito sexa “profundar nas percepcins das mulleres empresarias” no referido a como afrontaron nas súas empresas a obriga “de transformar moitos negocios en negocios remotos”,as como a súa visin respecto das “limitacins e potencialidades” destes cambios na organizacin do traballo para este tipo de empresas. “No fondo, o que queremos é estudar como ven estas modalidades, se teen sentido ou non en todas as reas”, explica Marques.
Nese senso, a investigacin parte da idea do “flexitraballo”, termo no que engloban diferentes “modalidades hbridas”, desde o teletraballo ou o chamado home office, a quendas rotatorias ou horarios reducidos. O seu propsito é coecer as “experiencias concretas” que empresas familiares dirixidas por mulleres levaron a cabo e se estas tiveron ou non continuidade tras a pandemia, as como os efectos que tiveron na propia configuracin da empresa, xa que, como apunta Marques, as modificacins s que obrigou pandemia puideron mesmo contribur ao desenvolvemento “de novas reas, como a internacionalizacin ou a dixitalizacin”. Ao mesmo tempo, o estudo busca coecer tamén a perspectiva destad empresarias respecto do que estes “cambios organizacionais” supuxeron para a conciliacin da vida familiar e laboral.
Para iso, levarn a cabo unha serie de “entrevistas en profundidade” con empresarias, o que motivou os encontros que mantiveron nos últimos das con responsables da Asociacin de empresarios da pequena e mediana empresa de Pontevedra (Aempe) e do Centro Comercial Urbano Zona Monumental, ao abeiro dunha estancia de investigacin do Programa Iacobus 2022-2023 Interreg A Poctep/Xunta de Galicia/CCDRNorte. “A idea é intentar obter o maior número posible de entrevistas por sectores de actividade, na que estean representadas as reas de negocio mis relevantes en Portugal e Galicia”, sinalan. Nese senso, con estas xuntanzas buscaron que estas asociacins “poidan ser mediadoras ou facilitadoras de contactos” con responsables de empresas familiares “de distintos sectores”.
Non obstante, Torres e Marques buscan estender ao conxunto de Galicia un traballo que a investigadora da Universidade de Minho xa iniciou cunha serie de entrevistas a empresarias lusas, dando continuidade a un proxecto previo coordinado por esta docente e que levou creacin dunha base de datos con 40.000 empresas familiares do norte de Portugal.
Reunin co ministro de Universidades
Torres e Marques presentaron tamén a investigacin ao decano de Direccin e Xestin Pública, que este xoves reunase en Madrid co ministro de Universidades, Joan Subirats. Facao como presidente da Conferencia Interuniversitaria dos Graos en Xestin e Administracin Pública (Cigap), despois de que, a pasada semana, esta facultade promovese o encontro anual desta conferencia. Levada a cabo de forma virtual, a través de Campus Remoto, esta xornada tivo como obxectico central debater o impacto da Lei Orgnica do Sistema Universitario (LOSU) nestas titulacins. Neste encontro virtual participaron representantes de 15 universidades, que definiron, como explica Varela, unha “axenda”, centrada nos cambios que a implantacin da LOSU provocar “no modelo de universidade” e no contexto concreto das titulacins de direccin, xestin e administracin pública.
“É unha axenda moi aberta, na que se fala de graos duais, de microcredenciais, de abrirse ao ecosistema de actores privados”, sinala o decano, que nesta xornada presentaba a Subirats a visin desta conferencia respecto dunha lei que implica en certa medida "unha nova forma de entender a universidade". Neste punto, Varela lembra a importancia outorgada no novo marco lexislativo ao desenvolvemento das chamadas "microcredenciais", programas formativos de menor duracin dirixidos a unha poboacin adulta. O presidente da Cigap sinala neste punto a experiencia destas titulacins, que adoitan non contar unicamente con alumnado sado da ABAU, as como as posibilidades de propostas como o "modelo hbrido" da facultade pontevedresa "como unha forma de chegar a alumnado maior de 25 anos". De a que recoecese como "especialmente interesante" poder expor a Subirats, "un dos maiores expertos en polticas públicas de Espaa", o "modelo da única Facultade de Direccin e Xestin Pública de Espaa", que conta ademiais co úniico grao con esa denominacin, no que se combina unha modalidade presencial con outra virtual.
