�鶹����

Bernarda Espida é un personaxe ficticio, creado polo escultor Xavier Costa, que cobra vida para relatar, desde o seu nacemento e ata a súa norte, a cmara dos horrores que o último terzo do século XX e o principio do XXI foi para moitas mulleres en diversos puntos do mundo. Formada por 54 pezas esculpidas ao longo de cinco anos en pedra, madeira e ferro, e por outros tantos gravados, que son o relato pictrico da historia desta herona galega, a serie Bernarda Espida recrea a historia dunha muller libre, lesbiana, feminista e revolucionaria, golpeada pola crueldade das guerras, as ditaduras, a tortura e a represin. “O público debera achegarse exposicin cun nimo aberto, cunha actitude crtica-construtiva e cunha consciencia da barbarie e violencia  do último terzo do século XX e principios do XXI, extrapolable actualidade, e polo tanto o nimo ten que ser de rebelda e rexeitamento inxustiza”,  explica o autor da mostra,que esta tarde se inaugura, e a partir de ma poder visitarse no edificio Redeiras de O Berbés.

A mostra, enmarcada nas actividades organizadas polo Partido Comunista de Galicia en Vigo para conmemorar o centenario da fundacin do Partido Comunista de Espaa, foi presentada este medioda nunha rolda de prensa, na que ademais do escultor Xavier Costa, participaron Natalia Caparrini, vicerreitora de Captacin de Alumnado, Estudantes e Extensin Universitaria da �鶹���� e Betty Len Fong, comisaria da mostra e representante da comisin de cultura do Partido Comunista de Galicia en Vigo. Caparrini aludiu na súa intervencin actividade cultural que desenvolve a �鶹����, como un xeito mis de devolver sociedade o que ela inviste na institucin académica, ademais de lembrar a aposta da Universidade pola igualdade. “Estas dúas circunstancias, xunto co feito de que con esta exposicin o edificio Redeiras se abre por fin ao público, outorgan a esta mostra un valor engadido”, dixo Caparrini. Pola súa banda, Betty Len destacou o compromiso da �鶹���� coa igualdade , as como “o traballo do Partido Comunista en Vigo e a xenerosidade de Xavier Costa”, para facer posible a celebracin desta exposicin.

A exposicin, que antes de chegar a Vigo, puido visitarse en Santiago de Compostela na Sala Fundacin Torrente Ballester e en  Lugo no O vello Crcere, abrirase ao público ma ,17 de novembro, e poderase visitar, solicitando cita previa, ata o 30 de decembro, entre as 17.00 e as 20.00 horas, en quendas dunha hora e en grupos dun mximo de 30 persoas.

Unha revolucionaria convertida en rocha 

A Escola de Mecnica da Armada na Arxentina, as celas dos crceres de Pinochet en Chile e a prisin de Abu Ghraib en Irak son algunhas das paradas na loita contra os réximes totalitarios de Bernarda Espida, que en palabras de Xavier Costa “loitou pola xustiza e a liberdade e foi perseguida, exiliada, detida, golpeada, torturada e violada por todos los réximes ditatoriais, foi executada e o seu corpo foi abandonado nas eiras para ser pasto de pegas e corvos. Pero como Prometeo converteuse en rocha e forma parte da paisaxe galega". Partindo da figuracin e empregando materiais como o ferro, o estao, madeira e pedra, combinando granito, mrmore de Macael, cuarzo ou pedra de Tivissa ou de Vinars, o escultor establece un contraste de rugosidades e tons que achegan, ben dramatismo, ben sensualidade, segundo a peza, nas que ademais do horror, estn representadas o erotismo, o amor e a alegra. “Bernarda é unha metfora. Lesbiana que fai ostentacin da súa sexualidade e unha obesa satisfeita co seu corpo”, detallou Costa sobre a súa obra que se divide en tres partes ou misterios que van do nacemento transmutacin do cadver de Bernarda nunha rocha da paisaxe galega.

“S fai mulleres, mulleres sensuais, mulleres fermosas na súa inmensa humanidade, anda que non cumpran os canons mercantilistas que nos queren impoer”, destaca Betty Len, para quen as esculturas de Xavier Costa, “disfrútanse co sentido do tacto. É unha delicia acarialas, o que, pola covid, non podemos facer nesta exposicin”, lamenta a exdocente e investigadora da �鶹����, que coeceu a obra do escultor de Chantada, anda que afincado en Sant Cugat del Vallés, en 2003. 

A que desde ma poder visitar o público que se achegue ao edificio Redeiras é unha serie de 54 pezas totalmente rematada, segundo Costa, porque “son maior, e actualmente xa non estou esculpindo e penso que Bernarda é unha serie pechada que foi concibida para rematar coa súa morte”, explica o autor.

Un smbolo das mulleres que loitan por transformar a sociedade

Para as e os integrantes da comisin de cultura do Partido Comunista de Galicia en Vigo, dispor desta mostra dentro da programacin de actos conmemorativos da fundacin do Partido Comunista de Espaa, semella mesmo algo obvio e é que, segundo explica Betty Len, ningunha outra proposta escultrica condensa mellor o centenario de loitas por unha sociedade mis xusta do PCE, que ademais “conta con figuras senlleiras na loita antifascista e pola mellora das condicins de vida da clase obreira: Dolores Ibrruri, Mercedes Núez Targa, Mara Araújo Martnez, Enriqueta Otero e Pilar Garca Jiménez, entre outras, que deron sentido cos seus exemplos ao conceptos de solidariedade, liberdade, rebelda e igualdade”, detalla a comisaria da mostra. 

Para a comisaria da mostra a Bernarda Espida que Xavier Costa propn sintetiza ademais os sufrimentos de demasiadas mulleres esmagadas pola sociedade anda fortemente patriarcal e cega a outras realidades sexuais. “É unha muller que simboliza a todas aquelas mulleres que deciden loitar por unha fonda transformacin da sociedade, para eliminar definitivamente as desigualdades entre os sexos e pola liberacin de mulleres e homes da opresin baseada na explotacin da maiora da poboacin por uns poucos propietarios dos medios de producin”, explica Betty Len Fong.