�鶹����

A �鶹���� activaba recentemente no campus de Lagoas-Marcosende unha nova rede experimental de comunicacins mbiles avanzadas que permitir desenvolver e validar tecnoloxas 5G avanzado e 6G en contornas reais. Esta infraestrutura, presentada hoxe nun acto celebrado no edificio Redeiras, converte o campus nun laboratorio aberto e flexible, preparado para afrontar os desafos da conectividade do futuro e apoiar proxectos cientfico-tecnolxicos de alto impacto. 

A rede estrutúrase arredor de dous proxectos financiados polo Ministerio de Transformacin Dixital a través do programa UNICO I+D 6G: DEN6, un espazo definido por software, dinmico e actualizable, e mmDEN6, que estende as capacidades cara as frecuencias de ondas milimétricas para o estudo de redes ultradensas 6G, cun investimento total de preto de 4 millns de euros. Ademais, a infraestrutura complétase con mis de 3 millns de euros destinados adquisicin de equipamento punteiro de xeracin e medida. Durante a súa intervencin, Felipe Gil Castieira, investigador de atlanTTic e responsable do proxecto na �鶹����, sinalou que “é unha rede única experimental a nivel europeo no sentido de que conta cunha cantidade moi elevada de compoentes, un número moi elevado de estacins base de radio, equipos de cmputo, sistemas de comunicacin pticos.. . É un campo de probas no que poderemos implementar unha cantidade enorme de alternativas que noutros sitios non é posible”. Gil manifestou a súa expectativa de que poida ser “un laboratorio vivo que poida avanzar nas novas tecnoloxas cara a redes de sexta xeracin".

No acto de presentacin, o reitor da �鶹����, Manuel Reigosa, asegurou que esta rede experimental “vai na lia que ns pensamos que debe seguir Europa, que ten que ocupar un lugar no mundo e ese lugar ten que ser prioritario. Temos que facer o esforzo de estar en primeira lia en todas as innovacins tecnolxicas, especialmente naquelas que son disruptivas”. O reitor considera que esta rede “permitiranos seguir afondando no talento que temos na casa, que est en primeira lia, e isto non sempre ocorreu, pero agora temos as ferramentas e a �鶹���� sntese moi orgullosa deste talento”. Reigosa, que reiterou a importancia da colaboracin pública e privada, tamén incidiu na necesidade que “o noso talento non se espalle por outras latitudes e ao tempo ser quen de captalo”. 

A presentacin completouse cunha ponencia sobre a evolucin das redes 5G cara o 6G, presentada por Alejandro Alonso Portero, experto en Innovacin e Evolucin de Rede en Telefnica de Espaa e unha mesa redonda sobre a aplicacin das redes experimentais como impulsores do I+D, que foi moderada por Javier Martnez Borreguero, Industry 4.0 Global Head en Telefnica Tech, e na que participaron Pili Chapela, directora de Retegal; Isaac Ballesteros, CTO de Centum; Fernando Lamela, director de Tecnoloxa 5G en Optare Solutions; e Pablo Fondo Ferreiro, investigador senior en atlanTTic. Matas Gonzlez Martn, secretario xeral de Telecomunicacins, Infraestruturas Dixitais e Seguridade Dixital, Ministerio para la Transformacin Digital y de la Funcin Pública, foi o encargado, a través de videoconferencia, de pechar o acto celebrado este medioda.

Cobertura integral e investigacin en ondas milimétricas

A rede est orientada posta en marcha de servizos de conectividade para probas experimentais cientficas en contornos reais, e permite a experimentacin en escenarios especficos como industria 4.0, vehculos conectados e autnomos, lecer dixital, mobilidade intelixente ou educacin inmersiva, entre outros. Felipe Gil Castieira, investigador de atlanTTic e responsable do proxecto na �鶹����, resalta que “non estamos ante unha rede comercial ao uso, senn ante un banco de probas avanzado que nos permite modificar desde a capa fsica ata o núcleo da rede, algo que sera imposible nunha infraestrutura pechada”. Esta capacidade débese integracin de equipamento comercial de última xeracin con sistemas de Radio Definida por Software (SDR) e arquitecturas baseadas en SDN/P4, que posibilitan a validacin de novos protocolos, formas de onda e solucins completas de rede.

A infraestrutura cobre espazos exteriores e interiores do campus mediante 15 estacins base (gNB) distribudas en cinco emprazamentos estratéxicos do campus: a Escola de Enxeara de Telecomunicacin  (que combina nodos exteriores cun despregue interior masivo), o edificio Exeria, o de Deportes, a Facultade de Ciencias Xurdicas e do Traballo e CINTECX. Opera en varias bandas, inclundo 26 GHz, o que permite investigar en ondas milimétricas e emular contornos ultradensos de moi baixa latencia.

“O despregue masivo en banda milimétrica é clave para preparar o salto cara ao 6G”, sinala Felipe Gil. “Permtenos estudar a xestin eficiente de mobilidade en redes ultradensas, a migracin dinmica de aplicacins en Edge e a automatizacin baseada en intelixencia artificial”. Cada emprazamento conta ademais con capacidades servidores de computacin Edge (MEC), o que posibilita o procesado distribudo na periferia da rede e reduce a latencia en aplicacins crticas como o control de drons ou vehculos autnomos.

Aplicacins en industria 4.0, mobilidade e realidade estendida

A rede permitir desenvolver e validar solucins en mbitos como o vehculo conectado e autnomo, a industria 4.0, a operacin de drons con procesado en Edge ou a realidade estendida (XR), as como investigar en “network slicing” dinmico, roaming entre distintos núcleos e sincronizacin precisa para aplicacins industriais.
“Converte o campus nun banco de probas singular para validar tecnoloxas e estndares antes da súa adopcin comercial”, sinalan os responsables do proxecto. A rede concbese como un Open Lab aberto colaboracin con investigadores e empresas, que podern acceder mediante un sistema formal de solicitude e avaliacin técnica.

Unha infraestrutura estratéxica para Galicia

Contar cunha infraestrutura propia que abrangue todo o campus consolidan �鶹���� e a atlanTTic como centro de referencia internacional en 5G avanzado e 6G. “O seguinte paso é evolucionar cara a un contorno plenamente 6G, intensificando a experimentacin en arquitecturas cell-free, xestin autnoma ‘zero-touch’ e integracin cloud-edge”, apunta Gil Castieira.

No plano cientfico, tecnolxico e econmico, a iniciativa contribúe xeracin de coecemento avanzado, creacin de emprego cualificado e transferencia de innovacin cara a sectores estratéxicos como a automocin e o aeroespacial. En conxunto, a Rede Experimental 5G & 6G converte o campus nun banco de probas real ao servizo da investigacin, da empresa e da sociedade galega.