�鶹����

A medicina “de precisin” aspira a adaptar os tratamentos s caractersticas de cada paciente. Neste senso, os estudos xenmicos ofrecen cada vez mis datos para logralo, pero precisamente esta abundancia dificulta a tarefa: o persoal médico debe interpretar numerosas alteracins xenéticas e s algunhas resultarn relevantes para diagnosticar o tipo e estadio de cada cancro e decidir como tratalo. Para facilitar esa tarefa, persoal investigador do grupo de Sistemas Informticos de Nova Xeracin da �鶹���� e da Unidad de Bioinformtica do Centro Nacional de Investigaciones Oncolgicas (CNIO) acaban de lanzar o programa informtico PanDrugs2, que xera informes creados para ser de utilidade nas decisins clnicas.

O desenvolvemento de foi co-dirixido por Ftima Al-Shahrour, xefa da Unidad de Bioinformtica do CNIO, e Daniel Gonzlez Pea, da �鶹���� e investigador do grupo de Sistemas Informticos de Nova Xeracin (SING Research Group) no CINBIO. Completa o equipo participante neste proxecto por parte do CNIO Elena Pieiro, Gonzalo Gmez, Santiago Garca, Paula Gmez e Mª José Jiménez e por parte da �鶹���� Alba Nogueira, Hugo Lpez e Miguel Reboiro. Contou con financiamento do Instituto de Salud Carlos III, Feder, Agencia Estatal de ���Ա�����پ�����������, Ministerio de Ciencia e Innovacin e Xunta de Galicia.

Rnking de tratamentos para cada paciente

PanDrugs2, explican os seus promotores, analiza os datos xenmicos de cada paciente en busca das chamadas “dianas moleculares”, isto é, moléculas sobre as que actúan frmacos xa existentes. A plataforma calcula un sistema de puntuacin para os xenes que resultan relevantes e outro para frmacos que puidesen actuar sobre eles. As puntuacins mis altas recbenas os frmacos con maior evidencia cientfica de resultar efectivos fronte s dianas terapéuticas detectadas nos pacientes. A partir desas puntuacins, a ferramenta xera un rnking de tratamentos para cada paciente. En conxunto, a plataforma manexa datos sobre 4642 xenes e 14.659 compostos qumicos únicos e a partir desa informacin xerou 74.000 asociacins entre medicamentos e xenes.

O programa acaba de ser presentado na revista e est dispoible de maneira gratuta na rede. “PanDrugs2 pretende contribur a consolidar a medicina de precisin na prctica clnica”, declara Gonzalo Gmez, investigador da Unidad de Bioinformtica do CNIO e coautor do traballo. “Buscamos un formato de visualizacin clara e moi fcil de interpretar para os profesionais, pero exhaustiva. Queremos que todo o coecemento dispoible ata agora sexa útil nas consultas médicas”, afirma.

Segundo explican os seus responsables, PanDrugs2 mellora a plataforma PanDrugs, publicada fai cinco anos. Dela destacan que, por exemplo, é a primeira plataforma que ten en conta as mutacins herdadas (ou xerminais), ademais das orixinadas despois da concepcin (ou somticas), subliando que esta é unha informacin esencial para o medicamento de precisin, porque as mutacins herdadas “son responsables de que a cantidade de medicamento necesaria vare dun individuo a outro, ou de que unha substancia resulte mis efectiva que outra”, tal e como explica Gonzalo Gmez. En canto informacin relativa aos medicamentos, PanDrugs2 cualifcaos segundo o tipo de enfermidade para os que estn indicados, as resistencias que puidesen xerar ou a fase clnica en que se atopan (en ensaio, aprobacin en EEUU ou en Europa, tratamentos experimentais, etcétera).

Sobre a participacin da �鶹���� neste proxecto, Daniel Gonzlez detalla que “ns encargmonos da parte mis do software bioinformtico en si, é dicir, de implementar o algoritmo que o CNIO propn para, a partir de informacin multi-mica do paciente, obter a lista priorizada de frmacos. Neste sentido, o noso reto consiste en manexar unha gran base de datos, a xestin dos experimentos de anlises de variantes xenmicas que se executan no servidor de PanDrugs2, as como da implementacin da interface de usuario web de fcil manexo, que se encarga de mostrar os resultados e xerar informes para o usuario”.

Gratuto e de cdigo aberto

O programa é gratuto e de cdigo aberto. Dada a súa gran utilidade para a investigacin, comentan os seus responsables, ofrece dous modos de consulta. O modo clnico, dirixido ao persoal médico, inclúe nos seus resultados medicamentos aprobados e/ou en fase de ensaio clnico. O modo de descubrimento, dirixido a persoal cientfico, ten en conta dianas terapéuticas directas (xenes mutados) e indirectas (outros xenes que tamén participan no desenvolvemento da enfermidade) e contempla tamén tratamentos experimentais. A nova versin actualzase de forma semiautomtica e mis rpida: “Pasamos de actualizar en semanas a uns poucos das. Iso fai que o mantemento e a publicacin de novas versins resulten anda mis sinxelos”, asegura Gmez Lpez.