�鶹����

En setembro de 2021, cando anda restaba case un ano para que se declarase a fin da pandemia, nacan os Premios GirlGeekCovid, unha iniciativa da Ctedra de Feminismos 4.0 DEPO-�鶹����, co obxectivo de fomentar a presenza de mulleres no eido cientfico e tecnolxico. Cinco anos e 16 premiadas despois, os galardns recoeceron hoxe os mellores expedientes femininos da �鶹���� do curso 2023/2024 en dúas categoras: estudos de Ciencias e de Enxeara e Arquitectura, con dous primeiros premios de 2000 euros e dous accésits de 1000.

As, nun acto celebrado este medioda na sede da Deputacin de Pontevedra en Vigo, Daniela Sanz Toucedo, estudante de Enxearía de Telecomunicacins, recibiu o primeiro premio na rama de Enxeara e Arquitectura, mentres que Iliana Durn Alonso, estudante do Máster de Biotecnoloxía Avanzada, foi a galardoada co primeiro premio en Ciencias e Ciencias da Saúde. Pola súa banda, Noa Álvarez Montes, enxeeira biomédica, especializada na rea de Ciencia e Tecnoloxa de Materiais, e Sarai Moledo Rodrguez, graduada en Bioloxa e estudante do Máster de Xenómica e Xenética, recibiron os accésits en Enxeara e Arquitectura e Ciencias e Ciencias da Saúde, respectivamente.��

O reitor da �鶹����, Manuel Reigosa, e a deputada de Igualdade e Benestar Social, Sandra Bastos, foron os encargados de entregar uns galardns s premiadas, “nacidos da necesidade de recoecer a excelencia dos currculos das mulleres nas carreiras STEM”, dixo Bastos, que incidiu na importancia do liderado feminino nestes mbitos para poder rematar coa fenda de xénero. “Parabéns polos vosos currculos e grazas por ser un exemplo e un referente para as novas xeracins”, dixo a deputada provincial s premiadas. Pola súa banda, o reitor da �鶹����, agradeceu a colaboracin da Deputacin na organizacin destes galardns e reiterou o valor e o exemplo que as premiadas representan. “Precisamos que sigades rompendo os teitos de cristal. Seguramente que algunha vez escoitastes: ‘iso non é para ti, iso é cousa de homes’. Mentres non sexamos quen como humanidade de utilizar as dúas pernas e os dous brazos seremos unha sociedade condenada a non avanzar velocidade que podemos”, dixo Reigosa, que demandou igualdade real e a todos os niveis e que “as mulleres ocupedes o lugar que vos corresponde”.

Que estes premios deixen de ser necesarios

Nas súas intervencins, que estiveron precedidas pola de Mar Fernndez Cendn, en calidade de voceira da Unidade de Igualdade da �鶹����, as premiadas coincidiron en agradecer as súas familias o apoio recibido ao longo das súas traxectorias vitais e profesionais. Noa Álvarez agradeceu que se faga visible a través destes premios o traballo que desenvolven as mulleres nos mbitos STEAM, ao tempo que asegurou que “cmpre darlle voz a quen representa o presente e o futuro”. Daniela Sanz, asegurou que a diversidade é esencial nos mbitos cientfico e tecnolxico e “a igualdade é unha marca de excelencia no noso traballo”, ao tempo que manifestou o seu desexo de que “nun futuro estes premios non sexan necesarios”.

Pola súa banda, Sarai Moledo asegurou sentirse honrada e chea e enerxa tras recibir este premio para desenvolver a súa carreira investigadora, ao tempo que recoeceu “que anda que son minora, teo referentes femininos”. Iliana Durn foi a encargada de pechar as intervencins das premiadas s que trasladou os seus parabéns, ao tempo que agradeceu aos seus pais o seu apoio na súa carreira cientfica.��

Estereotipos de xénero que persisten

Segundo os datos do curso 2023-2024, ademais de existir un desequilibrio nas matrículas de mulleres nas carreiras STEAM, aínda menos as que continúan unha carreira investigadora. Mentres as mozas son maioría nas teses de ámbitos como ciencias da saúde ou ciencias sociais, nas carreiras STEAM representan porcentaxes entre o 20 e o 30% do alumnado. Con respecto aos datos de doutoramento, sube o número de mulleres matriculadas respecto do ano anterior, alcanzando o 52,6 % das matrculas e continuando a lenta evolucin dos últimos anos. A presenza feminina na actividade investigadora revela tamén que, aínda que nos últimos anos a porcentaxe de mulleres axudantes de investigación da �鶹���� se sitúa arredor do 50% do total, que é un bo dato, moitas delas abandonan e só 3 de cada 10 alcanzan a cátedra.��

Analizando as matrculas dos mestrados no curso 2023-2024, aínda que a distribución do alumnado na �鶹���� é paritaria (46% de homes e 54% de mulleres) as rapazas s representan un 26,3% das titulacins STEM. Por reas de coecemento, o xénero feminino mostra maior presenza en tres das catro ramas: artes e humanidades (72,6%) ciencias da saúde (69,2%), e ciencias sociais e xurídicas, onde as mulleres representan o 64,2% do alumnado total matriculado. Doutra parte, a rama de enxeñaría e arquitectura presenta unha forte masculinización, xa que o 73,7% do alumnado son homes, unha proporción que perdura ao longo dos últimos anos. Esta fenda é aínda máis relevante se se ten en conta que o alumnado matriculado nestas áreas de coñecemento representa en torno ao 30% do total. Ademais, estes ámbitos son os que concentran o groso das carreiras STEAM que se imparten na universidade. Porén, nalgúns casos como no grao de Enxeñaría Aeroespacial e no grao de Intelixencia Artificial estase a evolucionar cara unha representación equilibrada no número de mulleres e homes matriculados.

Cómpre sinalar que os números coinciden cos do sistema universitario español, onde a segregación horizontal afecta dun modo análogo ao que se constata na �鶹����, e apréciase que a fenda de xénero entre ramas de coñecemento persiste, así tamén os típicos estereotipos de xénero, pois as mulleres mostran preferencia por carreiras relacionadas con tarefas administrativas, o coidado e temáticas sociais. En cambio, os homes inclínanse por elixir carreiras relacionadas coa tecnoloxía e coa ciencia.��
��