DUVI

Diario da 鶹

Fernando Ramallo coordina unha escolma de reflexins de escritores, académicos e xestores do idioma

A lingua en 2050, entre a elexa e a esperanza

Coa participacin de Alonso Montero, Ferrn, Axeitos, Garca Negro, Rexina Vega e Valentn Garca

Tags
  • Entidades Colaboradoras
  • Medios
  • PDI
  • Vigo
  • Cultura
  • Lingua Galega
  • ʳܲԲ
  • Cultura
Mª del Carmen Echevarra Figueroa DUVI 28/10/2021

Como pensan que estar e como desexaran que estea a lingua galega a mediados deste século 25 persoas para as que o galego é o seu vehculo de expresin artstica, obxecto de estudo académico ou materia de xestin poltica? Xosé Lus Méndez Ferrn, Xesús Alonso Montero, Rexina Vega, Xosé-Henrique Costas, Pilar Garca Negro, Xosé Lus Axeitos, Conchi Cochn, Valentn Garca, Xosé Lus Regueira e Teresa Moure, entre outros responden a estas cuestins en A lingua en 2050, un libro coordinado polo director da Área de Normalizacin Lingüstica e docente e investigador da 鶹, Fernando Ramallo, e publicado por Catro Ventos Editora. “Entendo que o debate sobre as condicins nas que se atopa a lingua galega continúa a precisar materiais ensasticos e divulgativos que cheguen ao conxunto da poboacin preocupada polo presente e polo futuro do idioma”, argumenta Ramallo, que anda que non considera que o libro vea a ocupar un espazo baleiro, “si que botaba en falta propostas nesta direccin”.

Este medioda o saln de actos da Facultade de Filoloxa e Traducin da 鶹 acolleu un acto de presentacin do volume, no que varios das e dos autores que nel participan, puxeron voz s reflexins que verteron no libro, no que segundo Ramallo “como resulta esperbel, hai posicins diversas, contraditorias, s veces, sobre ese futuro para a lingua. En xeral, hai certo acordo en que cmpre un cambio das condicins (polticas, legais, econmicas, ideolxicas, educativas…) para transformar a lingua galega nunha lingua desminorada, espandida no conxunto da poboacin. Quero dicir, que se esas condicins estruturais e superestruturais non mudan, a prospeccin é, maiormente, negativa”, detalla o coordinador de A lingua en 2050. Esta diversidade de opinins sobre o futuro do idioma tamén se puxo de manifesto este medioda na presentacin deste volume, no que os textos se conformaron, segundo o seu coordinador, “a partir da interpretacin da situacin social, poltica e legal da lingua en 2021, independentemente de que o estilo sexa unha ficcin estética, unha prospeccin maiormente utpica ou un texto con fins mis académicos”.

Fran Alonso, Celso Álvarez Cccamo, Rosa Lpez, Dario Xohn Cabana, Xosé Ramn Freixeiro, Xenaro Garca, Luis Lpez, Anxo Lorenzo, Marcos Maceira, Henrique Monteagudo, Teresa Moure, Manuel Núez Singala, Gabriel Rei-Doval, Francisco Rodrguez, Iolanda Teixeiro e o propio Fernando Ramallo, completan a nmina de autores e autoras seleccionados polo seu compromiso “coa reflexin, desde unha sociolingüstica poltica, ao redor da lingua”, explica o coordinador do volume, que di ser consciente das ausencias, anda que o que lle importa, asegura “é que as presencias sexan relevantes para a finalidade do libro. Por outra banda, é unha obra aberta, que cumprir o seu labor se suscita propostas sobre a mesma temtica, ou semellante, noutros grupos".

Da utopa de Rexina Vega elexa de Xosé Lus Axeitos

O escritor e doutor honoris causa pola 鶹 Xosé Lus Méndez Ferrn foi o primeiro en dar voz s súas reflexins plasmadas nun libro, no que considera que “colaboramos baixo a angustia da perda dun tesouro, que se produce hai moito tempo. O escritor do libro est acurrado polas ondas da ameaza da extincin”, dixo o autor, para quen o futuro da lingua pasa porque os amantes do galego ocupen o poder e sexan os donos da economa. Pola súa banda, a técnica de Normalizacin do Concello de Pontevedra Conchi Cochn, asegurou en consonancia co dito por Ferrn “escribir baixo a presin da perda” e anda que recoeceu que este é un momento crtico para o futuro da lingua, sinalou os catro puntos que considera deben marcar o camio para garantir a supervivencia do idioma: a inmersin lingüstica no ensino, actuar no mbito privado, e economa e a tecnoloxa.

Manuel Núez Singala, director da Área de Normalizacin Lingüstica da USC, que optou pola ficcin na súa achega ao libro, asegurou que “para que o galego tea futuro ten que haber un cambio poltico de actitude”, mentres que o director do Instituto da Lingua Galega, Xosé Lus Regueira, considera que “non podemos permitirnos ser pesimistas. Confo en que sexamos quen de que o galego sobreviva e se desenvolva”. A escritora e docente e investigadora da 鶹, Rexina Vega, achegou s persoas que participaron na presentacin do libro unha visin utpica na que imaxina “unha paisaxe multilingüe: galego, portugués e espaol” e un novo modelo de lingua mis hbrida, cunha escola e unhas institucins monolingües en galego. “É un futuro posible. Hai partido”, asegurou Vega na súa intervencin.

Marcos Maceira, presidente da Mesa pola Normalizacin Lingüstica, recoeceu que “anda que hai situacins que evidencian que é difcil vivir en galego, hai datos esperanzadores, como o progresivo incremento rexistrado nos últimos anos na porcentaxe de persoas que escriben en galego”, dixo Maceira, para quen “depende de ns que haxa unha mudanza polo galego, que non s é unha lingua, senn un factor de desenvolvemento dun pobo”. Pola súa banda, o escritor Fran Alonso incidiu na importancia de reactivar o debate sobre a lingua e avogou por cambiar as mentalidades, ademais de sinalar “o neofalantismo como un factor clave. Hai que crear unha especie de irmandade de neofalantes cara proxeccin da lingua, ademais de reactivar na sociedade civil a inquedanza sobre o futuro da lingua”.

O escritor e membro da RAG Xosé Lus Axeitos manifestouse profundamente pesimista, e mesmo nun ton elexiaco sinalou que “a patoloxa é mortal”,referndose lingua, que comparou cun amigo que est a morrer e sobre a que asegurou que a única forma de salvala, “como xa dica o Padre Sarmiento”, é a inmersin lingüstica. Valentn Garca, secretario de Poltica Lingüstica da Xunta de Galicia foi o encargado de pechar a rolda de intervencins dos autores dos textos, poendo en entredito as afirmacins de que a solucin para garantir o futuro do galego estea no poder poltico e no ensino. “Cantos falamos a lingua que nos manda o poder poltico? Imos falar a lingua da contorna: familia, amigos, economa, medios…”, dixo o secretario xeral que considera que estamos abocados a unha sociedade plurilingüe e que as linguas deben gaar a batalla da tecnoloxa.