�鶹����

As paradas cardacas sufridas fra dunha contorna hospitalaria constitúen a terceira causa de morte nos pases industrializados, tralo cancro e as enfermidades cardiovasculares, e ante este tipo de episodios resulta vital a realizacin das manobras de reanimacin cardiopulmonar (RCP) por parte das persoas que se atopan no lugar, ata a chegada dos servizos sanitarios. De a a importancia que ten a formacin previa en reanimacin en mbitos como o escolar, eixo da investigacin que Martn Otero desenvolveu para a súa tese de doutoramento, na que demostrou a efectividade dunha metodoloxa baseada na ���������ھ����������� hora de ensinar RCP a alumnado de secundaria. Este estudo, do que d conta un dos tres artigos publicados en revistas cientficas que integran a tese, foi recollido dentro das recomendacins en materia educativa das novas guas do European Resucitation Council e da American Heart Association, dúas organizacins que, sinala, “son os referentes mundiais en todo o que ten relacin co soporte vital bsico”.��

Dirixida polo profesor da Facultade de Ciencias da Educacin e do Deporte e investigador principal do grupo Remoss, Roberto Barcala, a tese Influencia en la calidad de la Reanimacin Cardiopulmonar en el mbito escolar y deportivo. Estudio de diferentes factores recolle os resultados de tres investigacins dirixidas a “analizar a calidade das manobras de reanimacin e soporte vital bsico realizada por testemuas no mbito escolar e deportivo”, explica Otero Agra. Un destes estudos avala a calidade da RCP realizada por rbitros de fútbol tras recibir formacin neste eido, o segundo fai o mesmo con preto de 200 escolares e o terceiro, levado a cabo con preto de 500 estudantes de secundaria, busca coecer o efecto sobre a calidade da reanimacin de diferentes metodoloxas de aprendizaxe.

Este último estudo, publicado no Emergency Medicine Journal, é un dos citados nas novas guas da ERC como da American Heart Association. “É un orgullo tremendo poder ver os nosos nomes xunto aos de investigadores do mellor nivel”, salienta Otero, que pon o acento no feito de que o artigo sexa un dos citados, no caso da gua do Consello Europeo, no apartado que “incide na importancia de realizar formacins adaptadas s caractersticas do estudantes”, un dos aspectos nos que afonda a súa tese. Nela o investigador colaborador do grupo Remoss e enfermeiro no Centro Prncipe Felipe pon o acento en que “a escolar é unha etapa ideal para o ensino de RCP, soporte vital bsico e primeiros auxilios”, xa que os resultados desta investigacin amosan que “todos os cidadns poden salvar unha vida, incluso os mis novos”.

O xogo e a avaliacin reforzan a aprendizaxe

489 estudantes de dous institutos, sen formacin previa en reanimacin, participaron no estudo que buscaba analizar a efectividade de diferentes metodoloxas na aprendizaxe. Divididos en catro grupos, as e os participantes recibiron unha sesin de “formacin terico-prctica” sobre RCP por parte do seu profesorado de Educacin Fsica e, unha semana despois, avaliouse nunha simulacin a calidade das súas compresins. Nun dos grupos, esta formacin baseouse na ���������ھ�������������e buscou que as e os estudantes aprendesen “xogando en equipo”, nunha actividade obrigatoria, pero pola que non seran avaliados, sendo esta a que acadou os mellores resultados, cunha “porcentaxe media de calidade do 90”. Uns valores similares, do 85%, rexistrronse no caso do grupo para o que esta formacin, xa cunha metodoloxa habitual, tia carcter de actividade avaliable. Mais non aconteceu o mesmo nos dous casos nos que se trababa dunha actividade complementaria, sen “incidencia na cualificacin final da materia”, nun deles empregando manequns con “retroalimentacin visual” e noutro sen estes, xa que nestes dous grupos rexistrronse os “peores valores”, do 64% no caso do último grupo. “Normalmente, as formacins que se imparten na actualidade semellan ser actividades complementarias puntuais e este estudo reforza a idea de que ensinanza da RCP na escola debe ser obrigatoria e avaliable”, vez que amosa que “a ���������ھ����������� pode considerarse como estratexia para darlle un carcter mis lúdico e interesante”, salienta Otero��

A RCP en nenos e nenas

Outro dos estudos recollidos na tese levouse a cabo con preto de 200 nenos e nenas de entre 9 e 14 anos, tamén sen experiencia previa en RCP, cos que Otero buscou coecer “as caractersticas demogrficas e antropométricas” que influan na calidade das manobras realizadas. Anda que os resultados das simulacins realizadas trala formacin amosaron que esta calidade era “subptima”, o estudo permitiu constatar tamén que o peso e a lonxitude do fémur e do antebrazo son as variables que determinaban en maior medida a profundidade das compresins e a calidade da reanimacin. “Nas idades tempers, os rapaces non son capaces de facer RCP coa profundidade suficiente”, salienta o investigador. Por iso, avoga porque nestas etapas “asimilen aspectos mis cognitivos”, como saber recoecer e actuar ante unha posible parada cardaca, “para centrarse en facer unha RCP de calidade a partir dos 12 ou 13 anos”.

Os rbitros saben reanimar

Mis al da poboacin escolar, existen “grupos profesionais que teen mis posibilidades de presenciar unha parada cardaca extra hospitalaria”, como podera ser o caso, nos deportes, dos rbitros e rbitras, “unha poboacin diana ideal para ser formada como primeiros intervenientes”, sinala Otero. As o puido constatar no estudo, que levou a cabo con 35 membros do Comité Galego de Árbitros, da “categora sénior-amateur”, dos que avaliou as súas habilidades para a realizacin da RCP e o uso do desfibrilador. Tras unha sesin formativa, explica, “todos os participantes conseguiron realizar unha RCP cunha calidade superior ao 70% e foron capaces de utilizar o DEA apropiadamente”. ��
��