DUVI

Diario da 鶹

Galaxia

Galaxia

Galaxia

Tags
  • Entidades Colaboradoras
  • Estudantes
  • Medios
  • PAS
  • PDI
  • Público externo
  • Vigo
  • Cultura
  • Premios
  • Reitor
  • Institucional
DUVI 17/10/2025

Por ser unha entidade comprometida cos valores do galeguismo, o pluralismo e a tolerancia; por facer da lingua e a cultura galegas a súa razn de ser. Por todo isto e moitos outros argumentos, a Editorial Galaxia recibiu este venres a medalla de ouro da Universidade Vigo, o mximo recoecemento outorgado pola institucin académica viguesa. Fxoo nun acto celebrado no paraninfo do edificio Ernestina Otero, presidido polo reitor, Manuel Reigosa, e ao que asistiron numerosos representantes, tanto da propia comunidade universitaria, como do panorama cultural e poltico galego, entre eles o conselleiro de Cultura, Lingua e Xuventude da Xunta de Galicia, José Lpez Campos, e o secretario xeral de Poltica Lingüstica, Valentn Garca.

En nome da 鶹, Manuel Reigosa, realizou a entrega da medalla de ouro e o diploma acreditativo ao actual presidente de Galaxia, Antn Vidal Andin, quen fora mximo responsable dos Servizos Xurdicos da 鶹 e integrante do primeiro equipo de goberno da institucin, liderado por Luis Espada, quen tamén acudiu ao acto. “Hoxe recibimos este galardn non s como un recoecemento ao pasado da editorial, senn tamén como un convite a seguir traballando con ilusin e responsabilidade no presente e no futuro. A seguir sendo ponte entre xeracins, entre autores e lectoras, entre o pas que fomos e o que queremos seguir construndo”, salientou emocionado Vidal Andin, tras manifestar “a mis fonda gratitude” por ten considerado este proxecto merecedor deste galardn.

“Un proxecto colectivo que naceu para ser luz nun tempo escuro”

En plena celebracin do 75 aniversario da editorial, o seu mximo responsable afirmou con rotundidade que a maior compensacin de Galaxia “é o convencemento de que contribumos decisivamente ao rexurdimento da nosa cultura na segunda metade do século XX ata a actualidade, ao rexurdimento da nosa conciencia de pobo con personalidade propia”. Neste senso, indicou que celebrar este aniversario “é honrar un proxecto colectivo que naceu para ser luz nun tempo escuro, para darlle corpo e continuidade a unha vontade nacional que nunca se rendeu, nin sequera nos momentos mis difciles da nosa historia”.
Tras lembrar que Galaxia non foi allea propia creacin da 鶹, “con quen dende o inicio mantivo unha relacin de recoecemento mutuo”, destacando nesta lia o nomeamento como doutores honoris causa a dous dos seus fundadores, Francisco Fernndez del Riego e Xaime Isla Couto, Anton Vidal fixo un breve percorrido polos 75 anos de historia da editorial, desde a “ilusin épica” dos que axudaron a fundala en plena ditadura franquista ata actualidade, “tempos ben complicados para a lingua” nos que a loita pola defensa do galego segue sendo vital.

“A batalla poltico-cultural necesitaba un instrumento idneo e, con ese fin, creouse a Editorial Galaxia”, lembrou Vidal, quen se referiu a este proxecto como un “milagre baseado na xenerosidade de todos os que participaron ou participamos nesta aventura”. Neste senso, tivo palabras de lembranza para todas as persoas que fixeron e fan posible a iniciativa: “fundadores, conselleiros e conselleiras, autoras, editores, lectoras, traballadores, libreiras, amigas e compaeiras de camio. Este galardn é tamén para todos”.

“O que fixo Galaxia no seu da foi valente e pioneiro”

Pola súa banda, o reitor, Manuel Reigosa, lembrou que a 鶹 desde a súa creacin quixo sempre apostar por unha sociedade “aberta, plural e democrtica”, e desde os seus alicerces tivo claro, igual que o fixera Galaxia, que Galicia tia que facer un rexurdimento, o que, desde o seu punto de vista, non s significa coidar dunha “herdanza fantstica, a nosa lingua e a nosa cultura, que estivemos a piques de perder”, senn tamén seguir traballando, “forzar a mquina”, para nestes intres complicados para o idioma “facer as cousas mellor”.

Baixo esa ollada histrica, recordou que os primeiros estatutos da institucin xa definan 鶹 como unha universidade pública, de calidade e galega, “o que significa que queremos levar a galeguidade a todo o mundo e ter un efecto multiplicador de todo o talento que recibimos, s as podemos construr entre todos un futuro mellor”. E, precisamente, ese futuro mellor debera pasar, indicou Reigosa, por empregar ese “tesouro agochado”, a nosa lingua, “que se nos d de balde e, polo tanto, moitas veces é concibido como algo de segundas, sen valor”.

“O que fixo Galaxia no seu da, que foi valente e pioneiro, consistiu en reconstrur Galicia para ser quen de pr en marcha unha sociedade aberta e participativa na que as persoas poidan desenvolver a súa carreira profesional do mellor xeito posible e, sempre, empregando a nosa lingua”, subliou o reitor, quen lle desexou ao galego “non mil, senn moitsimas mis primaveras. Non sei o que vai pasar no futuro, pero si sei que non estariamos aqu sen Galaxia”.

No corazn de xeracins de galegos e galegas

A laudatio de Galaxia correu a cargo de Xosé Manuel Dasilva, catedrtico do Departamento de Traducin e Lingüstica da 鶹 e “galaxiano por devocin”, como el mesmo se recoeca ao inicio da súa intervencin. Dasilva tivo a responsabilidade de poer en valor o labor de Galaxia, unha misin “doada” porque “os méritos que posúe para obter a honra que se lle outorga son inxentes”, pero vez “complicada, porque dar conta polo miúdo de tales méritos esixira un espazo extenso”. Dasilva tratou de condensar o que significou Galaxia ao longo dos últimos 75 anos, unha evolucin parella “evolucin do noso pas durante o perodo contemporneo”.

Puxo o foco, por unha banda, no eido editorial, xa que “a cultura galega, e mormente o panorama das nosas letras, non se concibira de xeito pleno sen os libros que Galaxia tirou do prelo. É mis, poderase dicir que Galaxia ocupa un captulo na vida de numerosas persoas. Sempre haber quen se lembre a si mesmo, nalgún determinado intre, diante de Merln e familia (de Álvaro Cunqueiro), ou diante d’A esmorga (de Eduardo Blanco Amor), ou diante de Que me queres, amor? (de Manuel Rivas), ou diante da traducin galega d’O principio, feita maxistralmente por Carlos Casares”.

Mis al da actividade editorial, o catedrtico tamén se referiu ao compromiso civil da editorial. “Hai que destacar a actitude de resistencia de Galaxia en circunstancias abondo adversas. Constitua unha conduta valente que arelaba, entre as fins principais, a completa dignificacin da nosa lingua, a promocin da identidade de Galicia en contacto con outros mbitos mediante un troco sen intermediarios e, ao cabo, a preservacin do legado dos predecesores para o transmitir s xeracins vindeiras”.

Dasilva rematou a sua laudatio recuperando dous testemuos de Ramn Pieiro e Francisco Fernndez del Riego verbo da importancia que Galaxia atesoura. O primeiro, recordaba nas súas memorias “o reto de dar luz a editorial, porque era perigoso nunha situacin poltica como a de entn”, mentres que o segundo faca referencia “afouteza” que estaba detrs de Galaxia: “A tarefa na que andabamos empeados enfrontouse cunha chea de inconvenientes e atrancos. Anda as, nunca nos venceu o desalento, nin minguou a ilusin esperanzada”.

Por todos estes valores, compromiso e dedicacin, Dasilva trasladou os parabéns editorial “por este xusto recoecemento” e tamén felicitou a 鶹 por concederllo.

Unha vez rematadas as intervencins, o acto, amenizado musicalmente pola cantante e compositora galega Su Garrido, tivo lugar a sinatura do presidente da Editorial Galaxia no libro de honra da 鶹 e a entoacin do himno galego.

Quinta medalla de ouro entregada pola 鶹

A medalla de ouro Editorial Galaxia é a quinta entregada pola institucin académica viguesa, quen non celebraba ningún acto deste tipo desde marzo de 2006, cando, coincidindo co 30 aniversario da Escola de Enxeera Industrial -daquela Escola Técnica Superior de Enxeeiros Industriais-, lle fora concedida Fundacin Barrié de la Maza, quen axudara a impulsar e financiar este centro.

Previamente outorgranse outras tres: a primeira no ano 1996, a ttulo pstumo, a quen fora o primeiro presidente do seu Consello Social, Armando Priegue, e outras dúas no ano 2000: unha Xunta de Galicia, presidida daquela por Manuel Fraga, e outra Universidade de Santiago de Compostela, distincin que fora recollida polo entn reitor santiagués, Daro Villanueva.