�鶹����

Liderado pola Escola de Enxeara Forestal, o proxecto ten como obxectivo identificar zonas clave na prevencin dos grandes incendios forestais ao longo da fronteira entre Espaa e Portugal e definir actuacins preventivas que poidan levarse a cabo coa implicacin dos axentes locais. Nese segundo propsito, insrense un conxunto de “pequenas accins”, como explica Juan Picos, investigador principal do proxecto, que os diferentes socios irn acometendo ao longo da raia e que buscan pr a proba sobre o terreo diferentes medidas dirixidas diminur a intensidade dos lumes. A idea, sinala, “é intentar facer cousas que normalmente non se fan, actuacins demostrativas” que permitan avaliar os efectos sobre o terreo de iniciativas baseadas na “xestin multifuncional” dos bosques. Nesa idea insrese a actuacin levada a cabo na paisaxe protexida do Corno do Bico, no municipio portugués de Paredes de Coura, onde se interveu sobre unha masa de cipreses situados nunha zona estratéxica de xestin, puntos clave no comportamento destes grandes lumes. 

Trtase da primeira iniciativa deste tipo posta en marcha polos investigadores e investigadoras da �鶹���� no marco dun proxecto cofinaciado pola Unin Europea a través do Fondo Europeo de Desenvolvemento Rural (Feder), no marco do Programa de Cooperacin Transfronteiriza Interreg VI-A Espaa-Portugal 2021-2027 (POCTEP). Nel participan 17 institucins e entidades espaolas e portuguesas, que levarn a cabo unha conxunto de “actuacins puntuais” ao longo da fronteira, nas que intervirn sobre preto de 600 hectreas, xerando unha “mellora da proteccin” para os preto de 80.000 habitantes dos municipios rurais nas que se levarn a cabo.

Prevencin do lume e conservacin do lobo

A primeira das accins levadas a cabo polos investigadores e investigadoras da �鶹���� levouse a cabo no Corno do Bico, un espazo protexido que conta cun Centro de Educacin e Interpretacin Ambiental, sede do Laboratorio Rural impulsado en 2021 pola Cmara Municipal a través dun convenio con dez institucins, entre as que se atopa a EE Forestal. “A infraestrutura do laboratorio permtenos reunir axentes e investigadores de diferentes campos”, salienta Picos, que lembra que o deseo e execucin desta intervencin contou coa participacin da Cmara Municipal, Biopolis, o Instituto de Conservaçao da Natureza e das Florestas do goberno portugués, a Junta de Freguesia de Bico e Cristelo, a Asociacin Portuguesa de Traccin Animal (Aptran) ou a Universidad Politécnica de Madrid.

A zona tratada, explica, era unha masa “moi densa” de cipreses de aproximadamente 40 anos, que “presentaba un elevado risco de incendio debido acumulacin de material combustible fino e seco, que poda intensificar un posible lume e pr en perigo tanto o rodal como os hbitats de interese comunitario prximos”, como a turbeira da Lameiro das Cebolas. O deseo desta actuacin apoiouse na “diagnose mediante o escneo da estrutura” desta masa forestal cun equipo LiDAR porttil e consistiu nunha “clara selectiva polo baixo”, orientada a reducir nun 25% o número de rbores, eliminndose principalmente  aqueles exemplares “moribundos ou cunha alta proporcin de biomasa morta”.

Os traballos de corta manual foron realizados por equipos de Sapadores Florestais, mentres que para o tratamento dos restos contouse coa emprega galega forestal Redenor e cunha trituradora forestal de control remoto. Ademais, co obxectivo de que fose unha actuacin “de baixo impacto” e de “minimizar o arrastre de sedimentos”, os labores de extraccin de madeira levronse a cabo con cabalos, eguas e mulas, coa colaboracin de Aptran. Non en van, trtase dunha espazo protexido, que é ademais unha “zona de importancia para a conservacin do lobo ibérico”, o que motivou as intervencins se deseasen coa colaboracin co equipo do proxecto Life Wild Wolf, co obxectivo de asegurar que “no s non afectaran negativamente poboacin de lobos, senn que contribuirn mellora gradual do seu hbitat”. Neste punto, Picos destaca a importancia de xerar “sinerxas entre a prevencin de incendios e outras actividades produtivas e de conservacin”. 

Actuacins que poidan replicarse

As actuacins acometidas foron medidas co obxectivo de “obter datos cientficos que permitan a transferencia de resultados e a súa posible aplicacin noutras reas”. Non en van, o propsito de Firepoctep+, seleccionado como proxecto de importancia estratéxica para o programa Poctep, é que estes traballos sexan “actuacins replicables”, que poidan “servir de exemplo”, vez que supoen unha mellora para o territorio en cuestin. Con ese mesmo obxectivo, a intervencin no Corno do Bico verase sucedida por “un seguimento que nos permita sacar conclusins”, vez que se buscar nun futuro “apoiar a rexeneracin natural doutras especies”, que permitan xerar unha “masa mixta mis natural e, probablemente, menos sensible a incendios”.