Advirte que “ese material inflamable” é hbitat e fonte de biodiversidade
O catedrtico Luis Navarro defende a necesidade de mirar mis al da “maleza” na adopcin de medidas contra os incendios
“Se convertemos todo en zona a limpar, o prezo ser un territorio cada vez mis pobre”
“Neste momento, tras os trxicos incendios que sufrimos e ante a onda de expertos que propoen medidas, observo – con tristura, outra vez – que a maior parte das recomendacins céntranse case en exclusiva na xestin do lume para salvagardar poboacin humana (obxectivo loable e necesario, por suposto). Con todo, boto en falta propostas de xestin ecolxica de fondo que reduzan a probabilidade de que este problema se repita cada vern”. Con esta reflexin inicia o novo curso académico o catedrtico Luis Navarro, profesor do Departamento de Bioloxa Vexetal e Ciencias do Solo e membro do grupo de investigacin Agrobioloxa Ambiental: calidade Solos e Plantas.
Comparte estas ideas nun no que reclama a importancia de aproveitar esta catstrofe ambiental para buscar unha sada “diferente e consensuada” s que se tomaron noutras ocasins. Navarro pon o foco nese “material inflamable que moitos insisten ata a saciedade en chamar ‘maleza’ e que, en realidade, é hbitat: fonte de biodiversidade taxonmica e funcional da que, anda que algúns se empeen, non podemos prescindir”. Isto é algo que, ao seu modo de ver, a sociedade, “xestores includos”, debe entender rapidamente.
Ademais dunha alta biodiversidade taxonmica (“moitas especies distintas”), este hbitat concentra biodiversidade funcional: organismos con roles complementarios que manteen o ecosistema (polinizadores, depredadores, herbvoros, descompoedores, dispersores de sementes, fixadores de nitrxeno etc..). A arquitectura pechada destas matogueiras xeran un microclima interior (menos vento e radiacin, mis humidade) e unha estrutura en capas que multiplica refuxios e recursos, por iso neles se intensifican as interaccins que sosteen o seu funcionamento. “Poida que non sexa conveniente telo nas portas de casa, pero … non podemos prescindir deste tipo de hbitats na natureza”, insiste Navarro.
Canta biomasa debe retirarse? Reducir riscos sen degradar o sistema
Polo que se refire ao lume, Navarro considera que non s é necesario preguntarse “canta biomasa retiramos”, senn onde e de que tipo, para manter funcins (chan, polinizadores, dispersin de sementes) e reducir riscos sen degradar o sistema que pretendemos defender.
Que implicara mirar mis al da “maleza”?
“Non se trata de elixir entre xente ou natureza. Trtase de como deseamos paisaxes habitables e resilientes, onde a seguridade humana e a integridade ecolxica non compitan, senn que se reforce”, explica Navarro no seu artigo, onde tamén expn as catro lias bsicas polas que debera pasar este novo modo de facer: recoecer que as matogueiras non son residuos, senn comunidades con especies clave e funcins; pasar da “limpeza indiscriminada” a establecer plans finos de xestin de “combustibles” por tipos de hbitat, estacionalidade e obxectivos de biodiversidade; desear mosaicos e corredores que reduzan a propagacin do lume sen homoxeneizar a diversidade (mantendo paisaxes heteroxéneas) e aliar prevencin, restauracin post-incendio e conservacin a escala de paisaxe, con participacin local e ciencia aberta.
“Se convertemos todo en zona a limpar, o prezo para pagar ser un territorio cada vez mis pobre e, paradoxalmente, mis vulnerable”, conclúe o docente.
