�鶹����

Segundo a Sociedade Espaola de Oncoloxa Médica (SEOM), o cancro colorrectal ser o tumor mis frecuentemente diagnosticado en Espaa en 2022 con 43.370 novos casos. Este tipo de cancro ten unha elevada letalidade, xa que en 2020 foi a segunda causa de morte por tumores (15.125 falecementos), tan s por detrs do cancro de pulmn (21.918). Ademais, a maiora dos pacientes con cancro colorrectal metastsico recaen, a pesar da reseccin das lesins. Estas cifras demostran a necesidade de seguir avanzando na estratexia terapéutica e ampliar os coecementos existentes sobre esta enfermidade para poder as incrementar a esperanza de vida dos pacientes. Unha das vas de estudo é a comprensin da historia evolutiva das lesins recorrentes para identificar os patrns espaciais e temporais da progresin metastsica e expoer os determinantes xenéticos e evolutivos da resistencia terapéutica.��

Precisamente neste eido céntrase un novo artigo que o grupo de Filoxenmica do Centro de ���Ա�����پ�����������s Biomédicas (Cinbio) acaba de publicar na revista no que demostran que a historia personalizada das metstases do cancro colorrectal que sobreviven ao tratamento pode desvelarse a través da secuenciacin xenmica de células individuais. O estudo est asinado polos investigadores do Cinbio e do Instituto de ���Ա�����پ����������� Sanitaria Galicia Sur David Posada, Joao M. Alves, Sonia Prado-Lpez, Laura Toms, Monica Valecha, Nuria Estévez-Gmez e Pilar Alvario, xunto con Dominik Geissel, Dominik Paul Modest, Igor M. Sauer, Johann Pratschke, Nathanael Raschzok, Christine Sers e Soulafa Mamlouk, da Universitätsmedizin Berlin.

Un estudo de precisin que reconstrúe a historia do tumor dun paciente

O catedrtico David Posada explica que o obxectivo deste estudo era reconstrur a historia do tumor dun paciente en concreto diagnosticado de cancro de colon con metstase no fgado. “A través da reconstrucin de casos concretos coma este, apunta o catedrtico, “podemos coecer un pouco mis sobre como funciona un cancro”, ��identificar de onde veen exactamente as metstases, que mutacins xenéticas levan estas liaxes mestastsicas e explicar a súa resistencia ao tratamento, etc. “Toda a informacin acumulada pode axudarnos no futuro a atallar ourtos casos a tempo”. As, estudos coma este, recalca Posada, “son un paso mis nunha anlise personalizada con xenomas de células individuais que nos permite sumar coecemento e avanzar cara unha oncoloxa de precisin”.��

O caso concreto deste estudo é o dun paciente diagnosticado de cancro colorrectal con metstase no fgado. Para reconstrur a evolucin da enfermidade, o equipo de investigadores contaba con varios datos de partida: en novembro de 2008 foi sometido a unha operacin cirúrxica para eliminar o tumor primario e, un mes despois, realizouse outra operacin para eliminar unha lesin metastsica no fgado. Durante os dous anos seguintes non apareceron mostras de recada, pero pasado este tempo o cancro reapareceu e finalmente foi fatal para o paciente.��

Este foi o punto de partida para o estudo realizado polos investigadores do Cinbio e da Universitätsmedizin Berlin, cuxo obxectivo era determinar o motivo polo que reapareceu a metstase despois de ter sido, en principio, reseccionada nas operacins e tratada con quimioterapia. “Quixemos saber a orixe da metstase, que podera deberse a que quedase unha pequena parte do tumor primario no colon que seguise emitindo metstase, ou ben, podera ser consecuencia de que, cando se realizou a operacin, non se eliminou a totalidade da metstase do fgado e reaparece in situ”.��

A recada, froito dunha única liaxe metastsica

Para coecer a orixe realizaron un estudo de 60 xenomas de célula única, en concreto con 60 células, e puideron determinar que a recada orixinouse pola expansin dunha única liaxe metastsica que evolucionou lentamente no fgado. É dicir, que non se trataba dunha metstese nova, senn que era unha mesma liaxe que persistiu da metstase orixinal. Isto produciuse porque a reseccin do fgado non foi completa, “a poboacin tumoral descendeu moitsimo en tamao pero non se erradicou de todo”, explica Posada, e un clon minoritario sobreviviu e “cremos que migrou outra zona permanecendo latente” e controlado pola medicacin durante dous, ata que “explotou, diversificndose e expandndose e xerando de novo unha metstase que finalmente foi fatal”.

A anlise desta liaxe metastsica permitiu aos investigadores tratar de identificar “algunhas mutacins xenéticas que foron interesantes” para saber por que o tumor resistiu ao tratamento. Non obstante, “non atopamos ningunha mutacin de resistencia medicacin, cremos que sinxelamente foi polo azar, esta subpoboacin celular pasou desapercibida quizais porque se moveu”. As, o estudo suxire que os subclons de cancro colorrectal metastsico poden migrar localmente e eludir a reseccin, seguir evolucionando a pesar das rondas de quimioterapia e volver a expandirse de forma explosiva.��

Segundo engade o catedrtico David Posada, “cantos mais casos individuais coma este poidamos coecer, mellor, porque anda que existen caractersticas comúns, cada cancro ten particularidades únicas de cada persoa, do seu contexto, do azar, do microambiente, da presin do sistema inmune, etc. Ogall todos os cancros actuasen do mesmo xeito e fose mis sinxelo facerlles fronte, pero non é as”. É por iso que o investigador do Cinbio destaca a importancia deste tipo de investigacins que “nos permiten aprender, dar un paso mis nunha anlise de precisin con células individuais para entender como se desenvolven as recorrencias en cada paciente”.��
��