Xoana Reguera puxo en prctica e avaliou unha iniciativa formativa baseada na aprendizaxe cooperativ
Unha tese desenvolve un programa de ximnasia acrobtica para mellorar as habilidades sociais do alumnado adolescente
A investigacin comprobou como fomentaba unha maior motivacin, responsabilidade e cooperacin
Partindo da idea de que “se o alumnado sente que mellora as súas capacidades, est motivado durante as clases e é capaz de alcanzar bos resultados individuais e grupais, gaar confianza en si mesmo, mellorando as súas habilidades sociais e persoais”, a investigadora Xoana Reguera deseou un programa didctico que tia como base a ximnasia acrobtica, disciplina deportiva que implica a execucin en grupo de figuras como pirmides humanas, e a aprendizaxe cooperativa. Un programa que a investigador do grupo GIES-10 puxo en prctica, como profesora de Educacin Fsica, cun grupo de 82 estudantes de 3º e 4º da ESO do colexio Don Bosco de Vigo, e posteriormente avaliou para a tese de doutoramento que defendeu na Facultade de Ciencias da Educacin e do Deporte, na que aborda como esta iniciativa permitiu que o alumnado “gaase confianza individual e grupal, favorecendo a sensacin de estabilidade emocional”, contribundo tamén “adquisicin de actitudes como a responsabilidade, o esforzo, a cooperacin, o compaeirismo e a superacin de retos”.
“Este estudo é froito dunha reflexin persoal ante as necesidades que presenta o meu alumnado, tanto adolescente como universitario. Busca a mellora da calidade educativa pensando nun beneficio persoal que repercuta na súa vida social”, apunta Reguera, profesora na Facultade de Ciencias da Educacin do campus de Ourense e na Escola de Maxisterio CEU de Vigo, ademais de no colexio Don Bosco. Nese senso, a principal conclusin da súa tese, Diseo y evaluacin de un programa de gimnasia acrobtica para la mejora de las habilidades sociales y personales en educacin secundaria, que dirixiu a profesora de Ciencias da Educacin e do Deporte Águeda Gutiérrez, é que “a aprendizaxe da ximnasia acrobtica é eficaz para a mellora das habilidades sociais e persoais do alumnado adolescente”.
Mellora da autoestima, seguridade e confianza
Partindo da importancia das metodoloxas activas, “aquelas que avogan por unha maior participacin do alumnado” e buscan facelo “protagonista da súa propia aprendizaxe”, este programa comprenda, nunha primeira fase, exercicios ximnsticos individuais como cambadelas, rodas laterais e equilibrios invertidos, para posteriormente abordar a realizacin de pirmides e o traballo en grupo. Recollido tamén no libro Diseo y evaluacin de programas educativos en el mbito social, coordinado pola investigadora principal do grupo de investigacin GIES-10, Margarita Pino, neste caso coa súa adaptacin LOMCE, este programa foi avaliado a través dunha serie de cuestionarios realizados ao alumnado ao inicio e final do programa, as como por instrumentos cualitativos como un rexistro anecdtico sobre as “condutas, comportamentos, actitudes e toma de decisins” durante as clases e un diario de clase, no que as e os participantes abordaron o seu traballo durante as sesins “as como os seus sentimentos dentro do grupo”.
Esta avaliacin permitiu constatar, apunta Reguera, unha “lixeira mellora da conduta socialmente hbil” no alumnado participante, as como nos aspectos relativos “s relacins entre iguais e superiores e s situacins relacionadas coa axuda, consideracin, respecto e escoita entre compaeiros”. Do mesmo xeito e, a pesares de que “o alumnado non parta de valores baixos de autoestima”, tamén se mellorou unha “mellora significativa" desta trala intervencin, en aspectos como a satisfaccin persoal. “A maior parte reflecta nas súas reflexins que estaban fascinados por sentirse capaces de facer cousas que antes nin imaxinaban”, sinala a investigadora que incide en como o feito de “sentirse capaces e valorados polos seus compaeiros” fixo que a medida que avanzaba o programa “aumentasen a súa implicacin nas tarefas e a súa responsabilidade individual e social”.
Por outra banda, a avaliacin do programa constatou tamén unha mellora na dimensin académica do autoconcepto das e os participantes, dado que segundo avanzaban as clases “aumentaba o seu interese por alcanzar o mellor resultado posible”, ao igual que na súa dimensin social, xa que a medida que gaaban confianza melloraban tamén “a súa capacidade de expresar opinins, independentemente do que os demais puidesen pensar”. O mesmo aconteceu co autoconcepto familiar e co autoconcepto fsico, “a dimensin na que se observou unha maior mellora”, explica Reguera, quen lembra como segundo an transcorrendo as sesins os e as participantes amosbanse “mis interesados polo coidado persoal, pola súa mellora fsica”. Nese senso, o estudo amosou tamén a validez da ximnasia acrobtica como “un contido que mellora a competencia motriz e favorece a motivacin cara a prctica deportiva dentro e fra da aula”.
