�鶹����

Desenvolver e pr en marcha novas tecnoloxas que permitan a deteccin e monitorizacin “in situ e en tempo real” dalgunhas da principais ameazas que afectan na actualidade ao medio mario e que acostuman estar relacionadas con distintos contaminantes resultado ou consecuencia da accin humana. Este é o principal obxectivo co que este ano se puxo en marcha o proxecto de investigacin Nanomare, un traballo no que participan 14 investigadoras e investigadores e que est liderado polos profesores Miguel Ángel Correa, do , e Vernica Salgueirio, do equipo de (Fsica Aplicada).

Financiado pola Axencia Estatal de ���Ա�����پ����������� con preto de 300.000 euros –proxectos Excelencia e Retos da convocatoria 2017-, ��o principal cometido de Nanomare ser pois crear estratexias de identificacin e monitorizacin completamente novas, baseadas no uso combinado de diferentes técnicas: nanoqumica, catlise, recoecemento molecular, biofuncionalizacin, manipulacin magnética, resonancia magnética... “É un enfoque innovador, inter e multidisciplinar, que busca pr en marcha metodoloxas únicas para levar a cabo medidas in situ, precisas e en tempo real de contaminantes de orixe antropoxénico e obter informacin acerca do proceso de transmisin de células tumorais entre bivalvos”, explica Miguel Ángel Correa, investigador responsable do proxecto.

A principal ameaza son os contaminantes de orixe antropoxénica

O traballo do equipo de investigacin de Nanomare centrarase principalmente nos contaminantes de orixe antropoxénica. Entre eles, tern un peso importante as especies qumicas da familia dos per- e poli-fluorados (PFAs) dado o seu amplo uso a nivel industrial e a crecente preocupacin asociada a estas compostos orgnicos en augas de superficie. Por outra banda, e con motivo da súa incorporacin en diferentes produtos de consumo tales como as cremas de proteccin solar, farase fincapé na identificacin de nanopartculas de xido de titanio. “Estes materiais inorgnicos, cunha producin mundial de 200.000 toneladas en 2015 e unha previsin de 2.000.000 de toneladas para 2025, supoen unha importante ameaza para os ecosistemas litorais”, explica Miguel Ángel Correa, ao que engade que estudos recentes en praias mediterrneas indican que as actividades tursticas poden dar lugar a vertidos de catro quilogramos de nanopartculas ao da, o que supn un impacto tremendamente negativo no crecemento do fitoplancto mario.

Xunto a isto, ser tamén prioritario o estudo da transmisin de células cancerxenas entre bivalvos. Este tipo de cancro, denominado neoplasia diseminada, tense rexistrado en catro continentes e en todos os océanos a excepcin do Ártico. “A modo de exemplo, este fenmeno detectouse en mexillns da costa este dos Estados Unidos, en ameixas no mar Bltico, e incluso en berberechos nas ras galegas, o que ten xerado preocupacin na industria pesqueira e sectores afns”, explica o investigador vigués.

Nanoestruturas metlicas que funcionarn a modo de “antenas”

A duracin do proxecto é de tres anos (2018, 2019 e 2020). Os primeiros 24 meses levarase a cabo a sntese e caracterizacin das diferentes nanoestruturas plasmnicas de ouro e dos nanohbridos magnéticos. As mesmo, o segundo e terceiro ano avaliarase a capacidade sensora das nanopartculas de ouro e a ideonidade dos materiais magnéticos para internalizar as células neoplsicas e chegar ao citoplasma, lugar onde actuarn como marcadores.

Neste primeiro ano de posta en marcha do proxecto, o equipo acometeu a fabricacin de nanoestruturas plasmnicas e magnéticas que permitirn levar a cabo a deteccin e monitorizacin destas ameazas. Estas nanoestruturas metlicas actuarn, segundo explican as e os investigadores, a modo de “antenas” amplificadoras do sinal vibracional dos diferentes contaminantes moleculares sometidos a estudo e, por outra banda, como substratos catalticos que posibilitarn a determinacin da presenza de nanopartculas de xido de titanio na interfase aire-auga. “Ambas estratexias permitirn alcanzar niveis de deteccin extremadamente baixos”, recalca Correa.

Na caso da lia de investigacin relativa transmisin de células tumorais en bivalvos empregarn nanoestruturas magnéticas hbridas a modo de axentes de contraste en técnicas de imaxe por resonancia magnética (MRI). “Esta estratexia permitir seguir a ruta de transmisin das células neoplsicas mediante a súa marcaxe e as conclusins extradas destas anlises poden ser de vital importancia dende un punto de vista medioambiental e econmico”, recalcan os responsables do proxecto.

Un proxecto inter- e multidisciplinar

Detrs do proxecto Nanomare est o traballo conxunto de dous grupos de investigacin da �鶹����. Por unha banda o grupo TeamNanoTech, adscrito ao Cinbio e dirixido por Miguel Á. Correa, recoecido internacionalmente pola súa experiencia na rea de nanotecnoloxa, con mis de 1130 artigos publicados en revistas de alto impacto e, pola outra, o equipo de Materiais Magnéticos, liderado por Vernica Salgueirio, con mis de 70 artigos publicados en revistas de alto impacto e, especializado nas reas de sntese, bio-funcionalizacin e propiedades magnéticas de nanopartculas con fins asociados s aplicacins biomédicas.

“Ambos equipos complementmonos entre si, achegando cada un as súas propias destrezas, especializacin e técnicas necesarias para o desenvolvemento das nanotecnoloxas ��formuladas para a deteccin e seguimento dos contaminantes diana e as ameazas relacionadas en ambientes marios complexos”, recalca Duarte, que fai tamén fincapé en que as disciplinas implicadas van desde a ciencia bsica de coloides, a qumica fsica orgnica e analtica, a ciencia de materiais ata disciplinas mis aplicadas e orientadas enxeara como a plasmnica e a separacin magnética.
��