DUVI

Diario da 鶹

Segundo un estudo realizado por investigadores de 鶹, USC e CSIC, entre eles Nieves Lorenzo

As vagas de calor na pennsula ibérica e Baleares sern moito mis intensas na segunda metade deste século

As ondas de fro diminuirn en intensidade e extensin espacial

Etiquetas
  • Entidades Colaboradoras
  • Estudantes
  • Medios
  • PAS
  • PDI
  • Público externo
  • Ourense
  • Աپ
  • Medio Ambiente
  • Աپ
DUVI Ourense 19/05/2025

As vagas de calor sern moito mis intensas e de maior extensin espacial na pennsula ibérica e Baleares para o perodo 2050-2095. Pola contra, no caso das ondas de fro, tanto a súa intensidade como extensin espacial diminuirn. Estas son dúas das proxeccins feitas nun estudo conxunto realizado por un equipo investigador da 鶹, a Universidade de Santiago de Compostela e a Misin Biolxica de Galicia do Consello Superior de Աپs Cientficas (CSIC).

O estudo acaba de ser publicado co ttulo na revista Climate Dynamics e est asinado por Nieves Lorenzo, investigadora do Environmental Physics Laboratory (EphysLab), CIM-鶹; Alejandro Daz e  Alberto Mart (USC), e Dominic Royé (Misin Biolxica de Galicia). O traballo é a continuacin das anlises de intensidade e extensin espacial das ondas de calor e de fro no mbito da pennsula ibérica e Baleares realizadas anteriormente por membros do equipo.

Valorando diferentes escenarios

En concreto, as proxeccin feitas prevén que o cambio medio na intensidade mxima das ondas de calor sexa do 144% con respecto ao intervalo 1971-2000. Ademais, a extensin espacial media destas ondas, recllese no artigo, aumentar entre un 1% e un 2,7% por década (segundo a concentracin de gases de efecto invernadoiro -RCP, polas súas siglas en inglés- 4.5 e 8.5, respectivamente), “o que amplificar significativamente o risco de incendios, a demanda enerxética e a exposicin humana”.

No caso das vagas de fro, as proxeccin sinalan que tanto a intensidade como a extensin espacial diminuirn. Segundo recolle o artigo, o cambio medio na intensidade mxima ser do -16% e a extensin mxima diminuir moito mis que a extensin media, con descensos que oscilan entre -0.7%/década e -3.2%/década, o que implicar unha menor exposicin. Anda que a diminucin da intensidade e da extensin espacial ser considerable, o escenario RCP 8.5 rexistrar unha maior intensidade mxima das olas de fro na pennsula ibérica e Baleares que o escenario RCP 4.5, “o que demostra que estes fenmenos seguirn existindo na segunda metade do século, mesmo cun forzamento radiactivo elevado”.

Tal e como detalla o equipo investigador, estes eventos de temperaturas extremas pdense caracterizar por catro dimensins: frecuencia, duracin, intensidade e extensin espacial, sendo estas dúas últimas dimensins menos estudadas no contexto espacial da pennsula ibérica e Baleares. No estudo ambas analizronse mediante a utilizacin dos ndices Excess Heat Factor (EHF) e Excess Cold Factor (ECF). Estes ndices biometeorolxicos incorporan directamente o aspecto da intensidade e o proceso de aclimatacin do corpo humano, o que posibilita o seu uso na avaliacin dos efectos das vagas na saúde a nivel da poboacin. “Ademais, a súa sensibilidade respecto s variacins locais de temperatura permite detectar condicins de vaga de calor/fro con antelacin, o que converte a ambos ndices nunha ferramenta moi útil na toma de decisins en sectores como agricultura ou enerxa”, explican os responsables do estudo.

Importantes contrastes rexionais

A investigacin realizada tamén revela importantes contrastes rexionais. No caso das ondas de calor, as maiores intensidades rexstranse na parte occidental da pennsula e nas zonas montaosas. A metade este peninsular, e concretamente a costa mediterrnea, rexistrarn intensidades mis baixas segundo as proxeccins feitas. Tanto a maior tendencia como os maiores cambios porcentuais na intensidade mxima rexistraranse na rexin este e nordés peninsular, onde se alcanzarn cambios porcentuais do 300%, duplicando os cambios porcentuais previstos para 2021-2050.

No caso das vagas de fro, as maiores intensidades identificronse no norte e nordés da pennsula e nas rexins montaosas, mentres que no oeste e suroeste as como en zonas costeiras as intensidades sern menores. O estudo sinala que o descenso da intensidade mxima das ondas de fro con respecto a 1971-2000 ser menor no escenario RCP 8.5 (-10.1%) que no escenario RCP 4.5 (-21.6%) e a súa variabilidade ser maior. Por outra banda, a súa extensin mxima diminuir moito mis que a extensin media, con descensos que oscilan entre a -0.7%/década (RCP 4.5) e -3.2%/década (RCP 8.5).

O equipo investigador apunta ademais como cuestin importante que “na segunda metade de século a diferenza entre escenarios RCP 4.5 e 8.5 (menor ou maior concentracin de gases de efecto invernadoiro) acentuarase”. As, comentan, “a intensidade mxima das ondas de calor (EHFmax) e das ondas de fro (ECFmin) no escenario RCP 8.5, de maior forzamento radiativo, ser superior rexistrada en ambos os casos para 2021-2050”.