Dende un centro de excelencia ata ctedras, mdulos, redes e proxectos
A 鶹 acadou en 25 anos unha trintena de proxectos europeos Jean Monnet e mis dun milln de euros de financiamento
Os profesores Luis Domnguez e Celso Cancela son que coordinaron mis iniciativas
Dende o ano 2000, a Unin Europea concedeulle 鶹 unha trintena de proxectos europeos no marco do programa Jean Monnet, o que supuxo para a institucin académica a captacin de mis dun milln de euros, en concreto 1.176.672 euros en 29 proxectos.
Ao longo deste tempo, a 鶹 puido poer en marcha un centro de excelencia, que xa obtivo tamén a renovacin, coordinado por Luis Domnguez, catro ctedras, dúas concedidas tamén a Luis Domnguez e outras dúas a Celso Cancela, 18 mdulos Jean Monnet, unha rede e catro proxectos, o último deles presentado en outubro, RightsEU, coordinado pola profesora Emma Rodrguez cuxo obxectivo é formar docentes de FP para que sexan transmisores dos dereitos sociais da Unin Europea. Ademais, este proxecto é o primeiro que se lle concede 鶹 que ten carcter transfronteirizo.
Eva Garea, directora de Área de Proxectos Internacionais de Educacin e doutora en Unin Europea, explica que o programa Jean Monnet permitiu desenvolver na 鶹 “iniciativas que promoven a docencia e o estudo de temas relacionados coa Unin Europea e a integracin europea, que axudan a formar estudantes e académicos centrados na UE e nas súas polticas”. Na súa opinin, isto é especialmente importante “nun contexto no que comprender a UE é fundamental para o futuro de Espaa, Galicia e o seu papel en Europa, as como para preparar o estudantado para un mundo cada vez mis interconectado”.
Entre outros temas, no Centro de Excelencia, as ctedras, mdulos e proxectos Jean Monnet abordronse os principais temas europeos, como a historia da construcin europea, as relacins exteriores da UE, as polticas de cohesin, os dereitos fundamentais e o dereito social comunitario, os menores desprotexidos, a liberdade de circulacin na UE e o mercado laboral, o medio ambiente e o Green Deal, a economa azul sostible ou o poder financeiro na UE, entre outros temas relevantes europeos. Mis recentemente, a 鶹 tamén se uniu rede Jean Monnet ENDE sobre a adaptacin da UE ao reto da dixitalizacin e a gobernanza electrnica.
Como explica Garea, “as actividades formativas realizadas no marco das nosas accins Jean Monnet non s enriquecen a formacin académica dos estudantes, senn que lles proporcionan ferramentas para comprender mellor o funcionamento da UE, as súas polticas e o seu impacto na vida coti, fomentando valores como a cohesin, a diversidade e cidadana activa. Ademais, o programa Jean Monnet promove a colaboracin entre universidades, expertos Jean Monnet e centros de investigacin de diferentes pases, o que pode dar lugar a intercambios académicos e oportunidades de traballo en rede para estudantes e profesores, as como a captacin de novos fondos europeos. Isto contribúe a unha maior internacionalizacin da Universidade e creacin dunha comunidade académica mis diversa e enriquecedora, en definitiva, mis coecedora da Unin Europea”.
Luis Domnguez, un pioneiro do programa Jean Monnet
O catedrtico Luis Domnguez, do Departamento de Historia, Arte e Xeografa, foi un dos docentes pioneiros en implicarse nas accins do programa Jean Monnet. Coordinador do Centro de Excelencia, director de dúas ctedras e responsable de varios mdulos e proxectos, lembra que a chegada presidencia da Comisin Europea de Jacques Delors, en 1985, representou un fito no proceso de construcin europea. Foi baixo o seu mandato cando se puxo en marcha o programa Jean Monnet para cofinanciar a docencia de materias universitarias relacionadas coa construcin europea. Pero a Comisin Delors tamén foi a responsable de adoptar a bandeira e o himno do Consello de Europa (hoxe Unin Europea) e da posta en marcha o programa Erasmus.
Tirando de memoria, recorda que o primeiro mdulo Jean Monnet que tivo a 鶹 comezou a impartirse no curso 1996/97, coordinado polo profesor e daquela vicerreitor de Relacins Exteriores, Xulio Pardellas. Dividido en catro seccins (economa, dereito, cultura e historia) Domnguez encargouse da parte relacionada coa historia e “a comezou unha longa e proveitosa relacin persoal coa integracin europea”. Foi a partir dese momento cando comezou a labrase un perfil de docencia, investigacin e transferencia nos European Studies “que me permitiron alcanzar, en 2010, a ctedra Jean Monnet Ad Personam que era a mxima distincin que outorgaba o programa”, a primeira que se outorgaba a un profesor das universidades galegas. A partir dese momento a 鶹 foi tendo “sona de rigor e bo facer e iso foise traducindo na concesin dun bo número de mdulos, mis ctedras, dúas edicins de centros de excelencia e varios proxectos. A 鶹 é hoxe unha institucin de referencia nos European Studies”.
Con esta experiencia s súas costas, lembra con especial agarimo o proxecto We are European Citizens, que se desenvolveu durante o curso 2013/2014. “Foi unha experiencia moi enriquecedora de elaboracin conxunta de materiais sobre a construcin europea para a docencia non universitaria, coa entusiasta colaboracin dunha decena de centros, públicos e privados, da contorna de Vigo”. Entre os resultados mis destacados estivo a creacin de dous videoxogos e dúas bandas deseadas grazas s que o proxecto obtivo “o galardn mis importante que concede Jean Monnet entre todas as iniciativas cofinanciadas polo programa nas universidades europeas e do resto do mundo: o Success Stories do ano 2015”.
Celso Cancela, fronte da Ctedra European Institutions and Citizens
O profesor Celso Cancela, do Departamento de Socioloxa, Ciencia Poltica e da Administracin e Filosofa, dirixe actualmente a Ctedra Jean Monnet European Institutions and Citizens. Adapting the EU to the Digitalisation Challenges. Ao igual que Domnguez, conta cunha ampla traxectoria coordinando actividades dentro do programa Jean Monnet e, polo tanto, cunha interesante visin histrica. “Hai 25 ou 30 anos apenas se prestaba atencin sistemtica e profunda Unin Europea nos estudos universitarios, pero as diferentes accins Jean Monnet permitiron ofrecer unha formacin relativamente especializada en eidos diversos e mesmo incorporar materias especficas sobre a integracin europea ao currculo do alumnado”. Ao mesmo tempo, destaca, “estas accins tamén incentivaron a investigacin e a creacin de redes de colaboracin, tanto no mbito intra-universitario coma no inter-universitario”.
Por todo isto, tanto no profesional como no persoal valora moi positivamente a súa participacin en sucesivas actividades. “Supuxeron un notable e continuo enriquecemento profesional, ao permitirme desenvolver habilidades de liderado e traballo en equipo. Ademais, fomentaron a innovacin no ensino, fortaleceron as redes de colaboracin e contriburon ao meu crecemento profesional. Ao longo da mia traxectoria, tiven a oportunidade de ofrecer formacin ao estudantado, achegndoo ao mbito laboral da Unin Europea e aos proxectos europeos. Por suposto, tamén incentivaron a activacin de lias de traballo e investigacin, as como a publicacin de resultados.
No seu caso, ao longo dos anos abordou en diferentes actividades temas como o papel das rexins na UE, a evolucin poltico-constitucional ou os retos polticos e institucionais do século XXI. Analizronse cuestins como os desafos na proteccin dos dereitos e liberdades, as crises e os procesos de ampliacin, as como a europeizacin e a profunda transformacin dixital que experimentou a Unin.
Garda especial recordo dos primeiros mdulos que coordinou na primeira década deste século. “Naquel momento, prestbase unha reducida atencin a estas cuestins e o alumnado descoeca tanto o alcance como as oportunidades que ofreca a UE. Estas primeiras accins Monnet tiveron unha notable repercusin académica, xa que cubriron un baleiro na formacin do alumnado en relacin coa dimensin europea que estaban a adquirir algunhas polticas públicas e coas posibilidades laborais derivadas da UE. Grazas a isto, foi posible concienciar o alumnado sobre a importancia da Unin Europea e das súas polticas”, conclúe.
