�鶹����

Realizar os tres cambios permitidos nun partido oficial é unha estratexia habitual entre os adestradores de fútbol, ademais de ser “un dos poucos medios dos que dispoen para tratar de reverter unha situacin adversa”, como apunta o investigador da Facultade de Ciencias da Educacin e do Deporte Alexis Padrn Cabo. Tratar de achegar “evidencias cientficas”, a través da anlise do rendemento, do impacto que as substitucins teen durante un partido é un dos obxectivos centrais da tese de doutoramento deste investigador, que comprobou como os xogadores que entran desde o banco incrementan en preto do 24% as distancias percorridas a alta intensidade respecto daqueles que disputan o partido completo. 

Dirixida polo profesor Ezequiel Rey, a tese Analysis of the selection process and the technical-tactical decisions in professional soccer, pola que Padrn Cabo era recentemente recoecido co premio extraordinario de doutoramento da �鶹����, ten como obxectivo “coecer cal é o impacto das decisins tomadas polos adestradores de fútbol durante un partido”. Composta de tres artigos publicados en revistas cientficas internacionais, a tese analiza tanto o incremento do rendemento que pode supor a entrada de xogadores desde o banco como a incidencia de variables como o marcador ou o nivel do rival no momento e no tipo de cambios realizados. A investigacin complétase cun estudo sobre o efecto da idade relativa no fútbol profesional, que lle permitiu constatar como, nas principais ligas profesionais, preto do 58% dos xogadores naceron nos seis primeiros meses do ano. 

Os suplentes non corren mis ao final da tempada

Nun dos estudos que comprende a tese, Padrn Cabo analizou por primeira vez na primeira divisin do fútbol espaol a mellora do rendemento que supuan os suplentes, comparando os metros por minuto que percorran a alta intensidade con respecto ao resto de xogadores. O estudo, que parte de 943 observacins correspondentes tempada 2014-2015, permitiulle comprobar como os substitutos incrementaban nun 9% a distancia percorrida a mis de 21 quilmetros por hora respecto dos futbolistas aos que substituan e nun 24% respecto daqueles que completaban o partido. Esas diferencias eran anda maiores, dun 22% e un 24% respectivamente, no caso dos medio centros, mentres que no caso dos dianteiros, os substitutos percorran un 19% mis de distancia a alta intensidade que aqueles que completaban o partido, variacin que non se produca respecto dos titulares aos que substituan. Neste punto, Padrn Cabo pon o acento nas diferentes estratexias a través das que “un xogador administra as súas enerxas para poder cumprir coas diferentes fases dos partidos” e que no caso dos suplentes responde ao obxectivo de “manter unha alta intensidade durante un curto perodo de tempo”.

De feito, o estudo permitiulle constatar que aqueles que se incorporan ao partido desde o banco alcanzan, ao igual que os titulares “un maior rendemento durante o perodo intermedio da tempada”. Concretamente, na franxa que abrangue da xornada 13 25 é cando se rexistrou unha maior porcentaxe de metros percorridos a alta intensidade, “por calquera tipo de xogador”. Nese senso, se ben as diferencias neste aspecto entre os substitutos e os xogadores que completan o partido eran do 26% e do 28% nos dous primeiros terzos da tempada, a porcentaxe descenda ao 19% no treito final da liga. “É dicir, parece que o rendemento dos substitutos cae ao final da tempada, ao igual que o dun xogador que completa todo o partido”, conclúe Padrn. 

O marcador determina os cambios

Outro dos artigos recollidos nesta tese presenta os resultados da anlise que Cabo realizou das 677 substitucins que se levaron a cabo nos 124 partidos da Liga de Campins disputados na tempada 2013/2014 co propsito de coecer como variables como o resultado do partido, xogar en casa ou fra ou o nivel do opoente influan nas substitucins. Os resultados amosaron, explica, que o marcador é a variable mis determinante hora de realizar un cambio, optando os técnicos por facelos antes cando van perdendo ou empatando e a retrasalos cando van por diante. Da anlise realizada, Cabo tamén extrae a recomendacin de que, “para reverter un marcador adverso”, os técnicos realicen o primeiro cambio antes do minuto 53 e o segundo antes do 71, xa que na tempada analizada a probabilidade dos equipos de empatar ou gaar un partido que an perdendo aumentaba nun 43% no primeiro dos casos e nun 20% no segundo. 

O efecto da idade relativa

Un terceiro estudo includo na tese buscaba coecer o “efecto da idade relativa” no fútbol profesional a partires dunha mostra de 12.144 xogadores profesionais de 25 ligas de 15 pases. A anlise realizada permitiu comprobar, como apunta Lago, que o 32% dos xogadores que competan na tempada 2014-2015 nas principais ligas naceran nos tres primeiros meses do ano e un 58% no primeiro semestre, o que leva a constatar como a diferencia de idade entre suxeitos nacidos no mesmo ano natural resulta “decisiva” na etapa na que se selecciona o talento nas categoras de base. De feito, ese efecto da idade relativa detectouse en todas as competicins analizadas coa excepcin das ligas inglesa e coreana, e deuse tamén en todas as posicins.