�鶹����

Desenvolver un sistema de predicin de podremia negra (black rot) en viedos baseado na combinacin de informacin meteorolxica medida a pé de parcela e na cuantificacin de esporas fúnxicas no ambiente mediante técnicas aerobiolxicas e fitopatolxicas. Este é o obxectivo do proxecto Rotend. Prevencin da Incidencia de Black Rot en Viedo Ecolxico, unha iniciativa de Via Men na que participa un equipo da �鶹���� e a empresa tecnolxica Monet. 

O proxecto ten unha axuda a Proxectos I+D Individual Nacional, do Centro para el Desarrollo Tecnolgico y la Innovacin, e fondos Feder da Unin Europea, contando cun orzamento de 393.321 euros e un financiamento do 85%. O seu desenvolvemento arrancou en 2023 e est previsto que remate a finais deste ano. Por parte da �鶹���� participa un equipo da Facultade de Ciencias do campus de Ourense, concretamente do Grupo de ���Ա�����پ����������� en Sistemas Agroambientais, co catedrtico Francisco Javier Rodrguez Rajo cabeza. A iniciativa é froito e d continuidade dilatada traxectoria investigadora en aerobioloxa e determinacin do estado fitosanitario de viedos deste grupo. 

Sobre a relevancia desta accin, o equipo responsable sinala que durante os últimos dez anos as infeccins por black rot elevaron de forma extraordinaria a súa incidencia en zonas vitcolas de clima clido e húmido do interior de Galicia, converténdose no momento actual nunha das enfermidades emerxentes mis importantes (xunto coas xa endémicas provocadas polo oidio e mildiu) e causando perdas de rendemento de ata un 80%. A pesar desta incidencia, anda son escasos os estudos que se centran no black rot en Espaa.

A pertinencia do desenvolver este proxecto por parte de Via Men Emilio Rojo baséase en dous tems. Por unha banda, a súa localizacin no val do Avia, na zona do Ribeiro (Ourense), unha zona xeogrfica e climtica propensa ao desenvolvemento de enfermidades fúnxicas anuais, particularmente mildiu e black rot. Por outra banda, engaden desde Rotend, este viedo réxese baixo as premisas da viticultura ecolxica e biodinmica, limitando ao mnimo o emprego de fitosanitarios.

Lias de actuacin

O proxecto prevé o deseo dun modelo de predicin de risco de infeccin de black rot e a súa validacin e posta en marcha no viedo de Via Men. O modelo basearase na citada combinacin de informacin meteorolxica medida a pé de parcela e na cuantificacin de esporas fúnxicas no ambiente mediante técnicas aerobiolxicas e fitopatolxicas. As, a informacin sobre a incidencia de esporas que hai no ambiente, xunto cos datos microclimticos especficos do viedo e os modelos preditivos de desenvolvemento da enfermidade permitirn determinar as posibilidades que ten o viedo de sufrir un ataque fúnxico.

“Empregando os datos meteorolxicos e fenolxicos, a predicin meteorolxica local e os datos de presenza do fitopatxeno no ambiente implementarase un modelo de intelixencia artificial para determinar e predicir o risco de que se produza un ataque fúnxico e coecer o momento ptimo de aplicacin de tratamentos contra o black rot”, sinalan desde Rotend. O sistema que se propn indicar o momento de aplicacin do primeiro tratamento e cando debe renovarse, considerando o risco de enfermidade ademais da eficacia e duracin da proteccin. Devanditos modelos, axustaranse de maneira especfica s condicins dos viedos de Via Men.

Con este traballo, indican os seus promotores, “preténdese conseguir un adianto na estimacin da enfermidade, permitindo realizar tratamentos de maneira anticipada, reducindo o número e a intensidade dos mesmos”. As mesmo nel avaliarase a eficacia de compostos alternativos cun menor impacto medioambiental e estimarase o efecto comparado dos devanditos tratamentos tanto en planta como no solo e o papel da contorna circundante (flora e entomofauna) como reservorio ou pantalla dos axentes patxenos. “En definitiva, preténdese coecer en cada momento o risco real de infeccin co obxectivo de reducir o número de tratamentos qumicos fitosanitarios, o que redundar na calidade do vio e a proteccin do medio ambiente”, comentan desde Rotend.

O traballo do equipo da �鶹���� en Rotend é avaliar a bioloxa do fungo Guignardia bidwellii (Ellis) Viala and Ravaz nos viedos de Via Men Emilio Rojo a través de mostras; avaliar a concentracin dos seus propgulos fúnxicos na atmosfera do viedo e determinar os posibles umbrais de risco de infeccin mediante a comparacin entre os niveis das súas esporas no aire e os sntomas da enfermidade na planta. Tamén ser o encargado de desenvolver unha estacin aerobiolxica de alerta de pragas de posibles infeccins fúnxicas que combine datos obtidos de: modelos fenolxicos, modelos de predicin da cantidade de esporas aerotransportadas requiridas para a infeccin e algoritmos das condicins meteorolxicas propicias para o desenvolvemento fúnxico. Por último, determinar o papel como reservorio da contorna circundante ao viedo, as como dos posibles vectores (avifauna e entomofauna).