�鶹����

Das súas pxinas xurdiron pelculas que xeran ingresos multimillonarios e icnicas personaxes, as como unha linguaxe visual, marcada pola secuenciacin, que se ten expandido mis al dos seus soportes tradicionais. Mais, ao mesmo tempo, a banda deseada é tamén un medio pouco explorado desde o punto de vista investigador, en especial desde mbitos como as Belas Artes. Promover unha reflexin terico-conceptual sobre a idea do “cmic de campo expandido”, aquelas obras que combinan as peculiaridades lingüsticas, formais, narrativas e conceptuais do cmic con outras manifestacins artsticas é un dos obxectivos centrais do proxecto de investigacin, financiado polo Ministerio de Economa e Competitividade, que o grupo dx5 (digital & graphic art research) da Facultade de Belas Artes desenvolver ao longo dos prximos tres anos e que no que afondarn tamén noutro soporte ”na fronteira da arte grfica” como é o hiperlibro de artista, ao tempo que estudarn a animacin desde un enfoque transversal.

“Queremos facer algo con perspectiva, para entender a complexidade do fenmeno cmic, que é unha tendencia internacional”, sinala Ana Soler, coordinadora xunto con Anne Heyvaert do grupo dx5. Desenvolver un marco terico-conceptual para “unha forma artstica en plena auxe, que actualmente carece dun corpus académico, especialmente en lingua castel” é nese senso un dos obxectivos centrais do proxecto Explorando nuevos territorios grficos desde una perspectiva transdiciplinar. Cmic de campo expandido, el hiperlibro de artista y teoras animéticas contemporneas, seleccionado no Programa Estatal de Fomento da I+D+i de Excelencia do Ministerio, que o grupo desenvolver ata 2019 coa colaboracin de especialistas de universidades de Estados Unidos, Alemaa, Hungra, Brasil e Xapn. “A pertinencia do proxecto evidénciase na propia concesin. Penso que hai dez anos, un proxecto ministerial sobre cmic soaba a ciencia ficcin”, engade o investigador José Andrés Santiago, quen vén de completar unha estada posdoutoral de dous anos na Facultade de Manga da Universidad Kyoto Seika xaponesa, da que proceden varios dos colaboradores desta investigacin.

Triplo enfoque para un campo por estudar

Tres medios que se atopan “nunha época de auxe”, que se conectan, como sinalan desde o grupo de investigacin, “nas fronteiras da arte grfica” e que presentan tamén “nexos tecnolxicos comúns” centran un proxecto transdiciplinar no que se combinan os enfoques terico-conceptual, cientfico-técnico e artstico-prctico. “Neste caso, é un proxecto no que a parte conceptual ten un maior peso, pero estamos falando tamén de experimentar con este tipo de contidos”, sinala Santiago.

Nese senso, suplir o “déficit de literatura cientfica” existente nestes eidos é o obxectivo central de lias de traballo como a que aborda a banda deseada desde a idea do campo expandido como indicadora “dun enfoque transdisciplinar que desborda e transcende os lmites que convencionalmente se atribúen” a un determinado medio e que xa se vén aplicando pintura, o vdeo ou a arte grfica.. As, afondarase na súa confluencia con outras formas artsticas como as instalacins murais ou escultricas, a performance, a arte interactiva...“De toda esa amalgama extrense moitos conceptos como narratividade, secuenciacin, fragmentacin... Digamos que imos establecer unha especie de ponte entre estes dous mundos, de documentacin, pero tamén de experimentacin”, sinala Soler, dun traballo que analizar tamén a idea do webcomic, aqueles creados especificamente para internet, contrapoéndoa ao cmic dixital e os ��-����������, que respectan na pantalla as convencins inherentes ao formato impreso. Entre as accins a desenvolver neste eido ao longo do proxecto figuran tanto a publicacin dunha monografa, como a organizacin dun workshop internacional e o desenvolvemento de iniciativas que leven ao alumnado a experimentar con este soporte.

Cando o libro supera os lmites da pxina

O segundo piar do proxecto d continuidade a investigacins e publicacins previas do grupo sobre o libro de artista, desta vez centrndose na “nova sintaxe” que as ferramentas tecnolxicas poden achegar a este tipo de obras. A diferencia do libro electrnico, o concepto de hiperlibro “rompe completamente os lmites da pxina impresa, tendendo pontes invisibles e dando como resultado unha vasta rede que organiza o discurso mediante conexins non exclusivamente secuenciais, senn en múltiples direccins e profundidades”, cunhas posibilidades de difusin “practicamente infinitas”, sinala Santiago.

Afondar no marco conceptual deste “contedor multilinguaxe ou multimedia”, en como pode sumar “novas linguaxes e experiencias na prctica da arte contempornea” é a base dunha lia de traballo que abrangue tamén a anlise dos retos técnicos aos que poida enfrontarse, “tanto na súa creacin, como na súa comercializacin e conservacin”. As mesmo, entre os propsitos desta lia figura que alumnado, investigadores e artistas convidados contribúan ao desenvolvemento de hiperlibros, as como a organizacin dunha exposicin cos resultados deste traballo de experimentacin.

Completa o proxecto un campo de anlise, a animacin, que Soler define como “unha canle natural de expansin” da banda deseada. Trtase, engade Santiago, da “proposta mis conceptual de todo o proxecto”, centrada en analizar a animacin como unha manifestacin cultural desde un enfoque transversal, partindo do estudo das “principais teoras animéticas”, que dea lugar tamén a publicacins que, ao igual que nos resto dos casos, combinarn o formato fsico co dixital.