�鶹����

Aproximacin interdisciplinar para desentraar o destino do mercurio en ecosistemas forestais do suroeste de Europa (InMerForEcos). Este é o ttulo dun proxecto estatal liderado desde a �鶹���� que desde o pasado ano traballa co obxectivo de ampliar o coecemento sobre as interaccins do mercurio atmosférico coas superficies terrestres (solo e vexetacin) nos citados ecosistemas en zonas non contaminadas e case virxes.

O proxecto, cunha duracin de tres anos, est financiado polo Ministerio de Ciencia e Innovacin a través da Convocatoria 2021 de Proxectos de Xeracin de Coecemento, no marco do Plan Estatal de ���Ա�����پ����������� Cientfica, Técnica e de Innovacin 2021/2023. O seu investigador principal é Juan Carlos Nvoa, catedrtico da Área de Edafoloxa e Qumica Agrcola e profesor do Departamento de Bioloxa Vexetal e Ciencias do Solo da �鶹����, e completan o equipo a profesora Flora Alonso, da mesma rea de coecemento; Lus Gonzlez, catedrtico da Área de Fisioloxa Vexetal, e Manuel Aira, profesor da Área de Zooloxa. O grupo de traballo inclúe ademais a investigadores e investigadoras da �鶹����, da Universidade de Santiago de Compostela, do Centro de ���Ա�����پ�����������s Forestais de Galicia (Lourizn) e do ISTerre da Universidade de Grenoble-Alpes (Francia). A actividade do proxecto desenvlvese maioritariamente na Facultade de Ciencias e no Instituto de Agroecoloxa e Alimentacin no campus de Ourense pero tamén na Facultade de Bioloxa do campus de Vigo. Na parte experimental en parcelas forestais colaboran a Asociacin Cultural e Ecolxica de Ridimoas (en Beade) e a Reserva da Biosfera da Unesco en Allariz.

Unha actividade “inédita”

Segundo explica o equipo da �鶹����, o reto do proxecto, avaliar a transferencia de mercurio (Hg) e metil-mercurio (Me-Hg) entre os principais compoentes de ecosistemas terrestres (solos, vexetacin, biota do solo e augas doces) a través dun enfoque multidisciplinar supn “unha actividade inédita en Espaa e, probablemente, tamén no oeste e sur de Europa”. A novidade de InMerForEcos, sublian, reside en estudar parte do ciclo bioxeoqumico do mercurio en reas forestais mediante a determinacin dos niveis de deposicin de Hg e Me-Hg a través do litterfall (biomasa senescente), avaliando a influencia da especie forestal (inclundo especies invasoras) mediante o estudo dos compoentes da correspondente biomasa aérea (follas/acculas, cortiza, madeira do tallo, ramias, rganos reprodutivos, etc.). Os resultados de InMerForEcos proporcionarn “novos e importantes datos de campo que mellorarn o coecemento sobre o ciclo do Hg en zonas pouco estudadas, con niveis de fondo deste metal, que axudarn aos modelos bioxeoqumicos nas predicins do destino do mercurio nos ecosistemas terrestres”.

O mercurio é un metal pesado sen funcin biolxica coecida, est considerado un contaminante global e, segundo explica o equipo investigador, o acumulado nos solos debe considerarse tamén como un gran reservorio dinmico de Hg que interactúa cos ecosistemas de auga doce (ros, lagos, arroios, lagoas) e os organismos que viven neles. Esta acumulacin de mercurio nos solos cobra especial importancia nos ecosistemas forestais, apuntan, onde ademais pode supor un risco ao transformarse en metil-mercurio. “A vexetacin desempea un papel chave na entrada de mercurio s superficies terrestres, se ben son poucos os estudos que avalan a incorporacin de Hg en solos de zonas afastadas das fontes antrpicas de emisin”, sinalan. Dado que os bosques inflúen na deposicin atmosférica de mercurio, engade o equipo de InMerForEcos, “é necesario abordar o papel das especies arbreas na transferencia de Hg a través da deposicin da follaxe, a influencia dos horizontes orgnicos do solo no ciclo do Hg ou os riscos asociados producin de metil-Hg”.

Comprender o ciclo do mercurio nos ecosistemas forestais

O proxecto, indican os seus responsables, achegar coecemento para comprender o ciclo do mercurio nos ecosistemas forestais. En concreto, enumeran, ampliar o coecemento sobre a presenza de mercurio en zonas case prstinas; amosar o papel das especies arbreas, includa unha invasora por primeira vez en Europa, como impulsoras da deposicin atmosférica de mercurio e proporcionar informacin sobre a influencia que exercen os diferentes usos do solo e o cambio climtico. Tamén afondar nos riscos que supn a acumulacin de Hg nos horizontes orgnicos para a calidade dos ecosistemas de auga doce, inclundo a avaliacin da presencia de mercurio en macroinvertebrados do solo como indicativo do risco da súa transferencia cadea trfica. En conxunto, o equipo investigador agarda que o proxecto proporcione informacin relevante, no contexto do cambio climtico, para un manexo sostible dos recursos naturais e axude a minimizar os riscos de contaminacin por Hg e a preservar os servizos ecosistémicos das reas forestais.