DUVI

Diario da 鶹

O Museo de Pontevedra rende homenaxe ao exdecano de Belas Artes, falecido en xaneiro

Unha exposicin rememora o universo de Juan Carlos Meana

Comisariada polo tamén docente da facultade Alberto Ruiz de Samaniego

Etiquetas
  • Entidades Colaboradoras
  • Estudantes
  • Medios
  • PAS
  • PDI
  • Público externo
  • Pontevedra
  • Arte
  • Cultura
  • Cultura
Eduardo Muiz DUVI Pontevedra 04/08/2023

“Non podemos ser os mesmos despois de facer unha obra ou despois de contemplala”. Deste xeito pua énfase na capacidade transformadora da arte o docente da Facultade de Belas Artes, artista e ensasta Juan Carlos Meana, falecido o pasado mes de xaneiro. Este e outros extractos dos seus textos complementan o percorrido pola súa traxectoria artstica que propn Juan Carlos Meana. O espazo entre as cousas, a exposicin coa que o Museo de Pontevedra rende homenaxe ao que fora decano de Belas Artes entre 2010 e 2015. Comisariada polo tamén profesor da facultade Alberto Ruiz de Samaniego, esta exposicin reúne unha trintena de obras realizadas por Meana ao longo de tres décadas, xunto a unha escolma de textos que permiten achegarse s súas reflexins sobre a propia prctica artstica. “A idea era facer un percorrido polo seu traballo, tanto escultrico como fotogrfico, pero tamén pola súa lia de pensamento; darlle tamén importancia a esa parte mis de reflexin e mis terica”, sinala Ruiz de Samaniego dunha mostra que define como “unha exposicin de homenaxe e de coecemento do universo de Juan Carlos”.

Inaugurada na tarde deste xoves, a exposicin que poder visitarse ata o 29 de outubro toma precisamente o seu nome do ttulo dos libros, El espacio entre las cosas (2001), do homenaxeado, ao que Ruiz de Samaniego lembra como “un artista moi reflexivo”. Organizada coa colaboracin da facultade que Meana se incorporou como docente en 1993, na exposicin reúnense unha trintena de obras realizadas entre 1993 e 2018, que, ademais de percorrer a súa traxectoria, permiten tamén coecer os intereses e temticas que abordou a través de linguaxes diversas, como a instalacin, a fotografa, a escritura e o vdeo.

Natural de Vitoria, Meana protagonizou ao longo da súa traxectoria artstica mis dunha vintena de exposicins individuais e a súa obra est presente nas coleccins de institucins como o Goberno Vasco, o Museo Artium ou as deputacins de Biscaia e A Corua, as como de numerosos particulares. Nese senso, Ruiz de Samaniego destacou a colaboracin tanto da familia do artista como de docentes da facultade hora de reunir a escolma de traballos que se presentan nunha exposicin que este comisario afrontou “como un traballo de homenaxe a moitos anos de amizade e de complicidade intelectual”.

A arte, o individuo e os obxectos

“Meana conciba a arte como tentativa de coecemento e, ao tempo, como unha experiencia de transformacin”, sublia Ruiz de Samaniego. Nese senso, obras e textos preséntanse nesta mostra como un conxunto que permite achegarse “a unha arte existencial e reflexiva”, a un creador que “pua continuamente en cuestin a idea mesma da obra de arte”, as como capacidade desta para “achegar coecemento ao espectador”, para incitar reflexin sobre “a nosa existencia, a nosa forma de vida e os nosos propios valores”.

A reflexin sobre o propio individuo sobre “a condicin humana, a súa fraxilidade, as súas esperanzas” constitúe un dos motivos centrais da creacin artstica de Meana, marcada tamén pola utilizacin de obxectos cotis. Anda que a trintena obras seleccionadas se presentan nesta mostra como un continuo, esta tamén permite contemplar como, ao longo da súa traxectoria, o interese de Meana polo individuo e a identidade levouno tamén a reflexionar sobre “cal é a relacin entre o suxeito individual e o grupo, entre a identidade e a comunidade”, como apunta Ruiz de Samaniego.

Estas lias de pensamento vense súa vez reflectidas no uso que o artista fai de obxectos cotis, desde espellos ou pastillas de xabn, a ladrillos ou regras e escuadras. Entre eles destaca o uso de espellos, “un dos elementos metafricos que circulan ao longo de toda a súa obra” e que poen o foco na cuestin da identidade, “na separacin entre o eu e o min mesmo”, como sinala Ruiz de Samaniego. Do mesmo xeito, a exposicin permite tamén deterse no uso que o artista faca de obxectos cotis como pezas de vaixela, que vez que “forman parte do hbitat ntimo de cada un”, son tamén un obxecto común a un colectivo, “signos dunha identidade grupal”, como lembra o comisario.

Creacin e transmisin do coecemento

O director do Museo, José Manuel Rey, e o decano de Belas Artes, Xosé Manuel Buxn, acompaaron na tarde deste xoves a Ruiz de Samaniego na inauguracin desta exposicin, na que enxalzaron a altura humana e artstica de Meana. “Se algo sobresae na súa figura é a brillantez coa que compatibilizou a prctica artstica coa investigacin terica, o pensamento e a transmisin de coecemento”, salientou Rey do que fora docente do Departamento de Pintura da 鶹. Doutor en Belas Artes pola Universidade do Pas Vasco (UPV/EHU) e investigador do grupo dx7, Meana foi tamén o impulsor e primeiro coordinador do Programa de Doutoramento en Creacin e Investigacin en Arte Contempornea da facultade e compaxinou o seu labor docente e artstico coa publicacin de artigos e libros como o propio El espacio entre las cosas, editado pola Deputacin de Pontevedra, Lo que no somos, lo que no queremos (鶹, 2002), La ausencia necesaria (Dauro, 2015) e El aprendiz de lengua extranjera (Arteactivo, 2019).

Algúns dos seus textos reuniranse no catlogo que completar esta exposicin, xunto s achegas de Ruiz de Samaniego e do crtico, filsofo e tamén amigo de Meana Ignacio Castro. Por outra banda, a exposicin vese complementada pola colocacin na sala dun amplo fondo de catlogos do artista, que se poen a disposicin dos visitantes.