�鶹����

Un equipo de investigadores e investigadoras da���鶹����, o Instituto de ���Ա�����پ�����������s Marias (IIM-CSIC) e a Universidade de Southampton acaban de describir por primeira vez os factores que determinan a turbulencia na ra de Vigo durante a época de vern. Os resultados do seu estudo permiten coecer o papel do afloramento na mestura das augas da ra e dado o seu impacto cientfico o , prestixiosa revista do eido da oceanografa, publica no seu último número o traballo coordinado pola investigadora do Grupo de Oceanografa Biolxica Beatriz Mourio e que asina xunto con Bieito Fernndez, Miguel Gil e R. Graa do IIM-CSIC, Alberto Naveira da Southampton University e Marina Villamaa, estudante de doutoramento da �鶹����.��

A turbulencia, explican os investigadores, é o conxunto de movementos caticos, moi a miúdo rotatorios e sempre presentes, que xoga un papel moi importante nos océanos. Son ademais fenmenos que se presentan a modo de movementos moi variables, que van dende remuos duns poucos centmetros ata unhas cantas ducias de quilmetros. En todos os casos, provocan que as augas profundas -que afundiron hai séculos nas rexins polares- emerxan de novo superficie, pechando as a circulacin global dos océanos. Ademais, a turbulencia controla a actividade do fitoplancto, pequenas algas microscpicas responsbeis da maior parte da fotosntese que acontece no océano, xa que determina a cantidade de luz e nutrientes que reciben estes organismos.��

A turbulencia, bsica para “a extraordinaria riqueza da ra"

Durante a época estival, os ventos do norte fan que augas atlnticas profundas penetren cara ao interior das ras como unha lingua que se arrastra polo fondo, un fenmeno coecido como afloramento costeiro. “Os resultados do noso estudo demostran que o afloramento interacciona coas correntes de marea, volvéndoas intestables e creando condicins favorbeis para a turbulencia durante a baixada da marea”, explica Bieito Fernndez, primeiro autor da publicacin e investigador posdoutoral no IIM. A turbulencia que se xera desta maneira fai que as augas profundas, fras e ricas en nutrientes, se mesturen coas augas de superficie. Os nutrientes emerxen as cara superficie, onde poden ser utilizados polo fitoplancto, a parte vexetal do plancto. “Por este motivo, a interaccin que vimos de descubrir xoga un papel importante na extraordinaria riqueza da ra” sinala Beatriz Mourio, profesora da �鶹���� e coordinadora do proxecto.

A pesar da súa relevancia, o fenmeno da turbulencia é un gran descoecido debido a que a súa natureza catica e impredicible fai moi difcil obter medidas que permitan caracterizala. S o desenvolvemento tecnolxico das últimas décadas est a facer posible superar esta limitacin e, de feito, o estudo que se publica esta semana supn a primeira descricin exhaustiva da variabilidade da turbulencia nas ras galegas e os factores que a influencian.

A recollida de datos, abordo do buque oceanogrfico Mytilus

Os datos do estudo foron recollidos no marco do proxecto CHAOS (Control of tHe structure of marine phytoplAnkton cOmmunities by turbulence and nutrient supply dynamicS), financiado polo Ministerio de Economa e Competitividade. O obxectivo do proxecto era entender como a turbulencia no océano afecta ao fitoplancto e para iso, explica Mourio, analizaron as “bases de datos obtidas polo noso grupo de investigacin en diferentes partes do océano, como as ras galegas, o golfo de Vizcaya, o Mediterrneo, as rexins tropicais e subtropicais dos océanos Atlntico, Índico e Pacfico e a Antrtida”.

O artigo publicado no Journal of Geophysical Research é froito dun traballo de cinco anos e céntrase en describir os resultados obtidos na campaa oceanogrfica na ra de Vigo, que se desenvolveu a bordo do buque oceanogrfico Mytilus en agosto de 2013.��“Realizamos dúas sadas coincidindo con perodos de mareas vivas e mortas”, lembra a coordinadora do estudo, e en ambos casos para caracterizar a turbulencia na ra, os investigadores empregaron un moderno perfilador de microestrutura que mide as flutuacins da corrente causadas pola turbulencia a escala de poucos centmetros. “Durante cada campaa operabamos o equipo de modo continuo como se fose un ioi, baixando e subindo de superficie a fondo, durante 25 horas seguidas, sen descanso”, lembra Bieito Fernndez. “Anda que algo penosa, este tipo de mostraxe intensiva é imprescindible para caracterizar a turbulencia de maneira axeitada”, puntualiza Miguel Gil, investigador do IIM. Esta operacin interrompeuse cada hora para coller mostras de auga para analizar as concentracins de nutrientes e determinar as especies presentes de fitoplancto, como recalca Beatriz Mourio, que asume que se trata dun tipo de traballo que “é intenso pero paga a pena se permite desvelar algúns dos segredos que anda hoxe gardan as nosas ras”. De feito, Mourio tamén remarca que os resultados obtidos en CHAOS “nos inspiraron para poer en marcha o proxecto Remedios, que estn a desenvolver na actualidade”, conclúe.��
��