�鶹����

O tumor maligno de cavidade oral é a sexta causa de morte relacionada co cancro a nivel mundial. Unha diagnose rpida e certeira é clave para maximizar as probabilidades de éxito do tratamento e, por tanto, a esperanza e a calidade de vida dos pacientes. Investigadores do Instituto de ���Ա�����پ����������� Biomédica (IBI) adscritos ao proxecto Biocaps patentaron unha nova técnica mis rpida e fiable e menos invasiva para detectar carcinomas na mucosa oral. A patente foi licenciada empresa Irida Ibérica, que est a desenvolver un prototipo porttil e que financiar a investigacin dos cientficos do IBI para establecer os parmetros exactos de malignidade a través de ensaios in vivo, é dicir, sobre tecidos analizados en pacientes.

A colaboracin cientfico-clnica, un dos principais obxectivos de Biocaps para garantir resultados de investigacin orientados a resolver problemas da prctica médica, foi fundamental neste achado. O Grupo Novos Materiais do IBI e o Servizo de Otorrinolaringoloxa do Hospital Povisa de Vigo traballaron xuntos para desenvolver esta nova técnica, que no futuro poder adaptarse para a súa aplicacin na diagnose doutros cancros tan comúns como o de colo de útero ou o de pel.

Múltiples vantaxes

“O sntoma mis precoz do cancro de cavidade oral é a aparicin de lesins esbrancuxadas ou avermelladas na superficie interna da cavidade orofarnxea, que non desaparecen ou que mesmo progresan co paso do tempo”, explica o doutor Roberto Valdés, do Hospital Povisa. Posteriormente, estas fanse dolorosas de forma espontnea ou durante a masticacin ou deglucin e mis adiante aparece o sangrado bucal.

Ante a aparicin destes signos, o método que se utiliza actualmente para diagnosticar o carcinoma do tecido mucoso epitelial da cavidade orofarnxea (os tecidos húmidos que revisten a boca e a entrada da gorxa) é a observacin e a biopsia sobre os tecidos con aspecto anmalo. Trtase, por tanto, dunha técnica invasiva cuxa precisin depende da mostraxe apropiada da lesin e da correcta interpretacin dos resultados da anlise patolxica. A alternativa deseada polos investigadores de Biocaps presenta importantes vantaxes, “xa que se trata dunha técnica non invasiva que permite a anlise do tecido no propio paciente, sen incisins nin extraccin de tecido”, tal e como destaca o coordinador do Grupo Novos Materiais, Po Gonzlez. Ademais, realzase mediante un equipo porttil e de manexo sinxelo, o que facilita o seu uso polos médicos e a obtencin de resultados de maneira inmediata na consulta ou o quirfano, sen necesidade de recorrer anlise no laboratorio. Desde o punto de vista clnico, Valdés destaca que “se trata dunha proba non traumtica, xa que se fai innecesario realizar biopsias, polo que sera posible realizar múltiples exploracins en pacientes sospeitosos e chegar a unha diagnose precoz desta enfermidade tumoral”. Deste xeito, o novo método reducir o custo e o tempo de diagnose, un factor vital para a aplicacin de tratamento canto antes, pero, ademais, substitúese a interpretacin subxectiva dos resultados por unha medicin exacta do nivel de malignidade ou normalidade do tecido.

A clave deste novo método est no uso dunha técnica ptica denominada espectroscopa Raman que consiste na irradiacin do tecido por unha luz lser que devolve informacin precisa sobre a superficie irradiada sen causar ningún efecto danio sobre ela. “Ata o momento demostrouse que a espectroscopa Raman poda diferenciar entre distintos grupos funcionais caractersticos de cambios nos tecidos vivos, pero non se realizaron estudos concretos sobre este tipo de cancro”, explica Miriam Lpez, investigadora do IBI. “Tampouco se estableceron uns ndices de malignidade, como si fixemos ns, polo que este traballo supn un avance claro e especfico cara deteccin desta enfermidade con alta fiabilidade”, engade.

Prototipo a finais de 2015

Irida Ibérica conta con ter o seu primeiro prototipo a finais deste ano e a continuacin financiar as tarefas de investigacin que levarn a cabo no IBI para afinar os parmetros de malignidade que se obtiveron a partir de medidas realizadas no laboratorio e que ese estudo permitir cotexar con mostras de pacientes achegadas por dous hospitais galegos. Unha vez incorporados os criterios exactos de malignidade establecidos nos ensaios in vivo, comezarn a difundir a técnica entre a comunidade médica. “Ser fundamental acudir a congresos para presentala e demostrar aos especialistas que se trata dun método mis obxectivo e mis fiable, tendo en conta que permitir mesmo a diagnose antes de que o tumor sexa visible, xa que identifica as células cancerxenas antes de que estas poidan detectarse a través da observacin”, explica Nikos Ekizoglou, director de proxectos da empresa.

A investigacin que deu como resultado esta nova técnica diagnstica realizouse no marco do proxecto europeo Biocaps e financiouse parcialmente con fondos FEDER a través da Xunta de Galicia.