�鶹����

A zona da raia, concretamente Castro Laboreiro (Melgaço, Portugal) e Entrimo (Ourense), acolle desde este venres 21 de abril e ata o domingo 23 a celebracin do . A cita, organizada por Educadores/as pola Paz-Nova Escola Galega, Agappaz e a Facultade de Educacin e Traballo Social do campus de Ourense, reunir a un centenar de estudantes, profesorado, educadoras e educadores e outras persoas “interesadas na memoria histrica da solidariedade galego-portuguesa na raia seca”.

Coa celebracin desta nova edicin do encontro, que entre moitos apoios conta co da Vicerreitora do Campus de Ourense, Xosé Manuel Cid, decano da Facultade de Educacin e Traballo Social, explica que “dmoslle continuidade nosa traxectoria de promovermos prcticas educativas e de accin colectiva da cidadana que promovan unha cultura de paz en todos os contextos sociais e educativos”. Esta cultura, sublia, acadarase cando a cidadana tea a capacidade de resolver os conflitos e loitar pola xustiza de forma non violenta e valore a diversidade cultural, obxectivo para o que, dixo, a axenda da Haia propn “unha educacin radicalmente diferente para as xeracins futuras: na contra de glorificar a guerra, educar para a paz, para a non violencia e para a cooperacin internacional”. Por este motivo, comenta o pedagogo ourensn, é importante que “a educacin lance as sementes para construr un futuro con paz, cidadana e vida inclusiva”, tal e como pretende fomentar este encontro galego-portugués.

A cita mrcase como obxectivos afondar nas relacins educativas e culturais de Galicia e Portugal; fundamentar a educacin para a paz mediante o recurso a fontes e estudos histricos; amosar ao profesorado galego biografas de referentes histricos da profesin; dar a coecer realidades histricas xeogrficas e culturais da fronteira galego portuguesa e participar dun encontro de debate horizontal entre docentes, favorecendo as actividades lúdicas e dinmicas. A programacin arranca na tarde deste venres no centro cvico de Castro Laboreiro co discurso de ingreso na Academia de Ciencias Sociais do Couto Mixto da profesora Paula Godinho, da Universidade Nova de Lisboa, que leva por ttulo Memoria do Couto Mixto e condiçao cosmopolita, e a conseguinte resposta do presidente da entidade, Luis Garca Ma. Seguiralle unha sesin titulada A raia da amizade: do Penedo dos Tres Reinos ao Baixo Mio, na que participarn Santiago Veloso, de Ponte... nas Ondas!, e a profesora e investigadora lusa Diana Gonçalves, que falar das mulleres da raia, proxectndose o seu audiovisual Mulleres da Raia, para rematar o da cunha “homenaxe a Indiana e Pilar”.

Recoecemento solidariedade na raia

Xa o sbado, a programacin continuar coa presentacin de experiencias e comunicacins sobre persoas exiliadas e perseguidas que encontraron refuxio na raia. As, falarase dos guerrilleiros e refuxiados en Castro Laboreiro e de persoas como Eudosia Lorenzo, o Seor Inacio e o Seor Afranio, de Luis Soto, de José Pena Domnguez e Bieito Fernndez ou da represin fascista do maxisterio galeguista. Tamén haber obradoiros e unha camiada pola serra “ata os agochos emblemticos de persoas refuxiadas galegas protexidas pola comunidade castrexa”, de Castro Laboreiro. O domingo, a actividade pecharase cunha homenaxe do Concello de Entrimo ao pobo de Castro Laboreiro “pola solidariedade demostrada no perodo da represin franquista” e coa presentacin da Revista Galega de Educacin, entre outras actividades.

Con esta programacin, explican desde a organizacin da actividade, ademais da loita de 34 anos pola paz e a xustiza, os encontros “queren nesta oportunidade actuar na prctica, facendo posible algo de xustiza con esas persoas que combateron o fascismo dos estados espaol e portugués, dando leccins de solidariedade que non poden continuar a ser ignoradas, polo grande valor pedagxico que atesouran”. A educacin en Galicia, lembran, “xa tivo noutra época eses principios de democracia, liberdade e xustiza, mais o fascismo reaccionou violentamente co propsito de desenterrar as races de calquera brote de pensamento disidente”. As, apuntan, “docentes e outras persoas demcratas da Galicia republicana en 1936 conseguiron fuxir dunha morte segura grazas solidariedade de milleiros de vecios e vecias da raia galego-portuguesa. Uns e outras merecen ser recordados e a súa memoria formar parte da educacin das novas xeracins da raia e doutras terras galegas e portuguesas”.