�鶹����

Tras cinco edicins previas, celebradas en centros de referencia de todo o mundo, o congreso internacional Variation and Language Processing, VALP6, recala en Vigo. Organizado polo grupo Language Variation and Textual Categorisation da �鶹����, este simposio reúne dende hoxe no museo Marco especialistas de campos tradicionalmente distintos como a psicolingüstica, a sociolingüstica, a ciencia cognitiva, a fonética experimental, a sintaxe e a pragmtica que traballan sobre a relacin entre a variacin lingüstica, no seu sentido mis amplo, e o procesamento da linguaxe.

En total, participan nesta cita arredor de 60 expertos e expertas de 13 pases, converténdose o congreso nunha importante oportunidade para intercambiar coecementos, enfoques de traballo e experiencias previas, as como para formar o alumnado de posgrao da Facultade de Filoloxa e Traducin que traballa no eido da lingüstica e nos estudos ingleses, hispnicos, galegos e de traducin e interpretacin.

Nos tres das que dura o congreso tern lugar 34 relatorios de investigadoras e investigadores de Alemaa, Australia, Canad, Dinamarca, Eslovaquia, Espaa, Estados Unidos, Noruega, Pases Baixos, Polonia, Portugal, Suecia e Suza. En total, como explican dende o comité organizador, o congreso recibiu sesenta propostas de gran calidade que abordan o procesamento dende a perspectiva sociolingüstica (convencin, estereotipos, pronuncia, etc.), psicolingüstica (recoecemento, memoria, percepcin, etc.) e informtica (machine learning). Algúns destes traballos céntranse en linguas maioritarias (inglés, chinés, casteln, portugués europeo e brasileiro, italiano, alemn, xaponés, polaco, checo, etc.) pero outros achegan novas investigacins sobre linguas minoritarias como o quechua ou o māori, grupos bilingües en Porto Rico, Catalua ou Reino Unido, grupos de aprendices, ou usuarios e usuarias de linguas de signos. O congreso é, pois, “de gran valor dentro do campo da lingüstica a nivel tipolxico (diversidade e universalidade) as como a nivel metodolxico, xa que todos os traballos empregan métodos empricos de vangarda, como eye-tracking, EEG, etc.” explica o profesor David Tizn, responsable do comité local.

Tras conferencias plenarias

O VALP6 arrancou este mércores co acto de benvida e tras el, a primeira das tres conferencias plenarias programadas, a de Hans-Jorg Schmid, catedrtico de Lingüstica Inglesa Moderna na LMU de Munich (Alemaa), experto nunha ampla gama de campos da lingüstica, como a teora lingüstica, a lingüstica cognitiva, a semntica léxica, a sintaxe, a formacin de palabras, a pragmtica, a sociolingüstica e o cambio lingüstico. Na súa intervencin falou sobre o papel que xoga o individuo, a comunidade e o arraigo cognitivo na variacin da linguaxe.

Ma xoves a conferencia plenaria correr a cargo de Montserrat Comesaa, psicolingüista e membro do Centro de ���Ա�����پ����������� en Psicoloxa (CIPsi, Universidade do Minho). O foco do seu traballo radica na organizacin e o procesamento das representacins léxicas en primeiras e segundas linguas/linguas estranxeiras, os seus fundamentos cognitivos e neuronais, e como a organizacin cognitiva da linguaxe cambia ao longo da vida das e dos falantes. Unha caracterstica representativa da súa investigacin é a combinacin de métodos para o impacto dos factores léxicos e subléxicos no recoecemento visual de palabras e a producin e procesamento de oracins. 

Finalmente, no terceiro e último da do congreso intervir Natalia Levshina, profesora titular na Radboud University de Nimega (Pases Baixos), que recentemente publicou o libro Communicative Efficiency: Language Structure and Use, no que mostra como as e os usuarios da lingua minimizan o esforzo de procesamento e articulacin ao elixir diferentes formas de transmitir a súa mensaxe.

Tres das para explorar as complexidades das linguas e comunidades lingüsticas 

O feito de acoller en Vigo este foro internacional permite, segundo recala o profesor Tizn, “reunir de maneira inter e transdisciplinar investigadoras e investigadores tericos e profesionais dunha variedade de disciplinas que van dende a lingüstica cognitiva, a psicolingüstica e a sociolingüstica ata a neurolingüstica”. Ao longo dos tres das exploraranse as complexidades das diferentes linguas e comunidades lingüsticas e poder realizarse unha actualizacin “metodolxica e cientfica do grupo de investigacin LVTC e o Instituto Lingua da �鶹����”, como apunta TIzn. Paralelamente, este foro axudar a incrementar o grao de internacionalizacin do persoal investigador, tanto o que se atopa en perodo de formacin, como o consolidado, grazas ao intercambio de coecementos entre investigadores e con conferenciantes plenarios de prestixio internacional procedentes de diversas universidades.

Os nexos entre psicolingüstica e a sociolingüstica variacionista

O congreso naceu en 2011 en Chester (Reino Unido) co obxectivo de reunir os campos da psicolingüstica e a sociolingüstica variacionista. Os seus impulsores partan da base de que tradicionalmente a variacin lingüstica fora competencia da sociolingüstica (variacionista), mentres que os traballos sobre o procesamento da linguaxe eran competencia da psicolingüstica e a ciencia cognitiva. “Esta aparente divisin”, explica David Tizn, “púxose en cuestin debido a que os traballos en sociolingüstica recorren agora a técnicas experimentais, e os traballos en psicolingüstica comezaron a prestarlle atencin aos datos naturalistas (e eminentemente variables)”. Ao converxer os intereses destes dous campos, engade, “xurdiron novas preguntas sobre a relacin entre a variacin lingüstica e a cognicin social, por exemplo: Como se almacena a variacin lingüstica na nosa mente? Como se relacionan o lingüstico e o extra lingüstico? Cal e a mellor forma de modelar estas conexins?...”

Por outra banda, o investigador tamén destaca que como sub-disciplinas lingüsticas relativamente recentes, a psicolingüstica e a lingüstica cognitiva actuais comprenden unha ampla gama de enfoques e teoras. O principal interese compartido entre ambas sub-disciplinas é a investigacin da linguaxe como un instrumento para organizar, procesar e transmitir informacin. “Moitos dos puntos converxentes entre ambas resultan de particular interese para os proxectos desenvolvidos dentro da nosa �鶹���� e, concretamente, na Facultade de Filoloxa e Traducin e o novo Instituto Lingua relacionados con gramtica cognitiva, adquisicin de linguas, tecnoloxas aplicadas linguaxe, psicolingüstica, lingua de signos, fonética experimental, etc”. Neste sentido, destaca Tizn, “a actualizacin neste campo perseguir a consecucin dun dos obxectivos do grupo que solicita a axuda: mellorar a compoente de transferencia do coecemento” e este congreso, polo tanto, est aberto tamén a outros grupos sociais, como psiclogos, cientficos, educadores ou técnicos de polticas lingüsticas das administracins locais e autonmicas.