�鶹����

O Comité de Sabias da celebrou este venres, coincidindo co Da Internacional da Muller e a Nena na Ciencia, un encontro virtual no que fixeron balance do 2021 e avanzaron en novas propostas para este ano. Unha das principais conclusins da xornada de traballo deste rgano consultivo, formado por que son referentes nos seus respectivos mbitos profesionais, foi a necesidade de reclamar aos poderes públicos mis regulacin para combater a pasividade e permisividade das grandes corporacins dixitais ante a misoxinia en internet e eliminar as violencias machistas na rede.

Na inauguracin da xornada participaron o reitor da �鶹����, Manuel Reigosa e a presidenta da Deputacin de Pontevedra, Carmela Silva, acompaados pola directora da Unidade de Igualdade da �鶹����, Águeda Gmez, que foi a encargada de repasar as actividades que, ao abeiro da Ctedra de Feminismos 4.0 se realizaron en 2021, as como de analizar as futuras propostas para este ano.

Na súa intervencin, o reitor agradeceu “a todas que fan posible estas iniciativas da ctedra que van cara esa igualdade tan desexada pero tan lonxe anda de ns”. Tamén puxo en valor a implicacin das sabias que conforman este comité, “porque vs sodes a luz que alumea o noso camio. Temos que aprender de vs e levar prctica o que sexa posible para que nas nosas institucins e na sociedade teamos igualdade”. Pola súa banda, Carmela Silva estendeu os agradecementos responsable da Unidade de Igualdade da Universidade, Águeda Gmez. “Non teo palabras para cualificar o orgullosa que estou de que haxa mulleres coma ela, que cando chegan a postos de decisin, da man dun reitor feminista, fagan tantas actividades a prol da igualdade das mulleres”. A presidenta provincial tamén quixo reivindicar o empoderamento das mulleres, “temos que visibilizar s sabias e chamalas polo seu nome, as mulleres habitualmente non queremos que se nos cualifique como sabias, como grandes contedoras de coecemento e de investigacin, pero temos que chamarnos polo noso nome, porque a xente ten que saber que hai mulleres tan potentes como as que forman parte deste comité, mulleres excelentes”.

Maior regulacin das plataformas dixitais

Ao longo da xuntanza, as sabias debateron sobre a orixe dos discursos misxinos e de violencia machista que se producen en internet e nas redes sociais e coincidiron en destacar que proceden dunha minora que debe ser illada. Neste sentido, todas concordaron en atribur unha gran responsabilidade s grandes corporacins empresariais que son propietarias das plataformas dixitais dominantes, anda que tamén apuntaron que se trata dunha responsabilidade colectiva. “A responsabilidade é dos que actúan, pero tamén dos que miran para outro lado”, asegurou Ana Vila-Concejo, profesora na Facultade de Ciencias, Escola de Xeociencias de Universidade de Sydney.

Pola súa banda, Lorena Fernndez, enxeeira informtica e directora de comunicacin dixital da Universidade de Deusto, que se acaba de incorporar ao Comité de Sabias, achegou exemplos desa permisividade. Por exemplo, explicou que estas empresas desean algoritmos que censuran as mamilas, xeran presin sobre os corpos da nenas e mozas, dan difusin ao odio e toleran o ciberacoso. A través deste tipo de actitudes “estamos sendo expulsadas dos espazos públicos dixitais”, recalcaba Fernndez e por iso reclamou poer o foco “na fenda dixital 3.0”.��

As sabias apostaron por que os gobernos democrticos establezan unha maior regulacin, de xeito que se garanta un mnimo de seguridade e convivencia. Como indicou Encina Calvo, profesora de fsica na Universidade de Santiago de Compostela, “son as corporacins e non as leis as que definen os lmites do discurso permisible”. A este respecto, Ana Jesús Lpez, doutora en ciencias fsicas da Universidade da Corua, ��engadiu que as institucins públicas “deberan ser quen de penalizar e perseguir tanto a quen fai eses discursos como s plataformas ou empresas que os permiten”. O problema, remarcan, é o seu carcter global, que dificulta unha resposta, a menos que sexa coordinada a través de entidades supranacionais.��

O beneficio econmico, un grande obstculo

Fronte a estas demandas de maior regulacin para que internet sexa un espazo igualitario e libre de violencias machistas, o principal obstculo, sinalan as expertas, é o econmico. Un dos principais ingresos destas compaas é a publicidade, que se dirixe a distintos públicos, entre eles o misxino. “Mentres consideren que censurar a violencia lles prexudica economicamente, non o van a facer”, explicaba Soledad Torres, profesora na Escola de Enxeara de Telecomunicacin da �鶹����. Segundo a matemtica Mara Cumplido, citada por Encina Calvo, "s redes sociais non lles importa a ética dos efectos dos algoritmos, senn maximizar os beneficios”. Segundo esta lxica, “os algoritmos crearn caldos de cultivo selectivos que propicien calquera adhesin a calquera tipo de opinin", sempre que xere unha rendibilidade econmica. En relacin con isto, Marta Macho, matemtica e editora da web Mujeres con Ciencia, referiuse ao propio funcionamento das redes e dos medios de comunicacin, xa que “a polémica vende mis que os espazos tranquilos”, algo co que coincidiu Coral del Ro, catedrtica de economa aplicada na �鶹����. “Estn gozando tratando de enfrontar os distintos feminismos, empregando mentiras para que discutamos entre mulleres, divide e vencers”, remarcaba Macho.��

Obxectivo: expulsar s mulleres da rede

A violencia machista dixital ten, entre os seus obxectivos, reducir a presenza das mulleres na gora cibernética ou mesmo expulsalas. E, segundo as expertas do comité, parece que o est conseguindo. Mari Álvarez Lires, profesora de didctica das ciencias experimentais da �鶹����, apuntou que “o nivel de agresividade, as ameazas contra usuarias, que acaban sentindo medo mesmo de sar rúa a pesar de ser mulleres valentes, demostra que os grupos violentos estn conseguindo os seus obxectivos”. Pola súa banda, Mara José Rodrguez Malmierca, responsable da Área de E-learning e Colaboracin do Cesga, considera que “son accins moi perigosas porque supoen unha sobreexposicin negativa para as vtimas e as súas contornas”.��

As expertas coincidiron en que estes ataques misxinos crean unha situacin que esixe a construcin de espazos seguros, e este é un dos principais retos para estas plataformas dixitais. Ademais de controlar ou modular os seus posibles efectos nocivos, especialmente os que afectan saúde mental das adolescentes. De feito, para Purificacin Mayobre, docente da �鶹����, “este mundo tecnolxico é, cando menos, igual de machista e misxino que a sociedade” e para facerlle fronte propn dar un mis mis al da sensibilizacin e apostar pola “formacin en igualdade e empoderamento das mulleres, porque a falta de autoestima é o que trunca moito o acceso das mulleres tecnoloxa”.

Con todo, Coral del Ro acoutou o éxito dos grupos misxinos organizados, sinalando que “se limitan, sobre todo, ao eido dixital”.��
��