�鶹����

Sergio Gmez, Marta Conde, Cristina Delgado e Santiago Pozo estn a piques de comezar unha nova etapa profesional como investigadoras e investigadores distinguidos da �鶹����, para seguir desenvolvendo os seus proxectos nos eidos da qumica fsica, a fisioloxa, a ecoloxa e bioloxa animal e a conservacin de patrimonio cultural inmoble, respectivamente. ��Eles e elas son os seleccionados no Programa de Retencin de Talento Investigador da �鶹���� 2020, que ten como finalidade a contratacin de persoas de traxectoria destacada que tiveran desenvolvido a súa actividade de posdoutoramento na �鶹����. O contrato como persoal laboral temporal a tempo completo, na modalidade de investigador/a distinguido/a, ter unha duracin de tres anos prorrogables a outros dous.

Sergio Gmez

Sergio Gmez leva na �鶹���� mis de dez anos, na última etapa como investigador Juan De La Cierva no Departamento de Qumica Fsica, centrando o seu traballo na sntese, caracterizacin e autoensamblaxe de nanopartculas plasmnicas (ouro e prata). Explica que este programa da �鶹���� “supn que non se pare a mia carreira investigadora e docente. Agora mesmo, teo 3+2 anos para conseguir financiacin tanto en plans nacionais como internacionais, demostrando as que os egresados da �鶹���� somos competitivos a todos os niveis”.��

Gmez formouse na �鶹���� e continuou na institucin viguesa para facer a tese de doutoramento. “Ao acabar, tiven que emigrar como moitos outros, e despois de cinco anos consegun unha axuda estatal para volver mia universidade”. Mentres estivo no estranxeiro xurdiulle a posibilidade de realizar “un sensor baseado en nanopartculas de ouro, e cando volvn, continuamos traballando nel”. Agora “estamos a desenvolver novas snteses de nanopartculas que lles conceden novas propiedades, e a idea é utilizalas para a deteccin precoz de biomoléculas, como catalizadoras de reaccins de interese para a sociedade e, finalmente pero non menos importante, para o tratamento de cancro mediante hipertermia”.��

Respecto s oportunidades futuras de estabilizacin, recoece a perspectiva é moi complicada. “Dende que iniciei a mia carreira investigadora pensei pouco a pouco: primeiro a tese, despois o primeiro posdoc, o segundo, o terceiro... e agora, a pesar de que xa teo unha idade, teo que seguir igual, pensando que teo tres anos mis para demostrar Universidade a mia vala”. Por outro lado, tamén fai fincapé en que actual situacin de pandemia non axuda, xa que “por mor da covid-19 os orzamentos do Estado destinados s universidades poden variar, podendo afectar isto s vindeiras prazas da taxa de reposicin que oferte a Universidade”.��

Marta Conde

Marta Conde é outra das catro persoas seleccionadas, ata agora persoal de posdoutoramento da Xunta de Galicia na modalidad B no Departamento de Bioloxa Funcional e Ciencias da Saúde, en concreto na Área de Fisioloxa. A investigadora do Centro de ���Ա�����پ����������� Maria explica que esta é unha oportunidade de seguir traballando e mellorando o CV para poder optar a programas ou contratos de estabilizacin na Universidade. “Tamén me permite poder continuar coa lia de investigacin propia que iniciei hai dous anos e seguir dirixindo as dúas teses de doutoramento que estn en marcha neste momento”, engade.

Conde cursou Ciencias do Mar en Vigo e, tras o paso pola empresa privada, regresou cunha bolsa FPI para realizar a tese de doutoramento baixo a direccin de José Luis Soengas e Jesús Mguez e posteriormente continuar coa etapa de posdoutoramento. A súa actividade investigadora céntrase no estudo dos sistemas neuroendocrinos e metablicos que controlan o apetito en especies de peixes de interese na acuicultura. Recentemente, iniciou unha lia de investigacin propia baseada no estudo da regulacin hednica do apetito en peixes, e en concreto da implicacin dos sistemas cannabinoide e opioide nesta regulacin. Coa vista posta nos prximos tres anos como investigadora distinguida plantéxase “seguir desenvolvendo e afondando nesta lia, codirixindo as teses que estn en marcha e tamén pretendo dirixir novos TFG/TFM. Nos vindeiros anos espero tamén poder ter a posibilidade de conseguir financiamento propio para algún novo proxecto como investigadora principal e, ao mesmo tempo, seguirei cos labores docentes e intentarei conseguir a acreditacin de Profesor Titular, o cal me dara a posibilidade de seguir contratada dous anos”.��

Cristina Delgado

Cristina Delgado, tamén persoal de posdoutoramento da Xunta de Galicia na modalidade B no Departamento de Ecoloxa e Bioloxa Animal, pasar tamén a ser investigadora distinguida para serguir traballando en ecoloxa e taxonoma das diatomeas, tanto en ecosistemas marios como en auga doce. Segundo explica, o seu interese principal é “afondar no uso destas algas como bioindicadores” e este contrato, recoece, é un “gran paso” na súa carreira. “Levo moitos anos traballando intensamente para chegar a un momento como este” e valora moi positivamente que a �鶹���� “fora pioneira neste tipo de programas de retencin, porque é unha oportunidade que hai anos non exista, e que nos permite poder continuar coas nosas lias de investigacin e os nosos proxectos, e ogall se puidera continuar no tempo”. Con todo, asume que o mundo da investigacin é “duro e complicado” pero agarda que este contrato lle permita ter unha oportunidade de estabilizacin. “Nunca sabes con certeza o que pode pasar”, remarca, “son das poucas que decidn ser nai antes incluso de rematar a mia tese, e se todo era complicado pois complicuseme todo un pouco mais. Agora estou moi contenta de todo o traballo realizado e todo o esforzo que fixen eu e a mia familia para poder conciliar vida laboral e familiar e xa con iso estou contenta!”.

Nos prximos tres anos tratar de afondar no coecemento ecolxico das diatomeas e recoece tamén que agarda “identificar algunha especie nova mis para a ciencia”, xa que durante as súas etapas de pre e posdoutoramento xa describiu catro novas especies, unha delas dedicada o Prof. Ramn Margalef (Cymbopleura margalefii C.Delgado, M.H. Novais, S. Blanco & L. Ector 2013). “Agardo ahora xa dende a �鶹���� poder avanzar con este tema da taxonoma que tamén me apasiona”.

Iago Pozo

Finalmente, completa a listaxe de novos investigadores distinguidos José Santiago Pozo, ata agora no Departamento de Enxeara dos Recursos Naturais e Medio Ambiente como persoal do programa Juan de la Cierva e actual subdirector de Relacins Exteriores e Mobilidade da Escola de Enxera de Minas e Enerxa.��Pozo forma parte do grupo de investigacin de Explotacin de minas e, xunto coa profesora Teresa Rivas, céntrase na conservacin de patrimonio cultural inmoble. “Dedcome avaliacin e desenvolvemento de tecnoloxas e metodoloxas destinadas conservacin das obras, como son monumentos e fachadas en pedra, morteiros de cal ou cemento, pinturas murais tanto histricas como contemporneas, etc”. A súa investigacin céntrase, principalmente, “na limpeza de obxectos de patrimonio empregando técnicas mecnicas, qumicas ou lser, anda que tamén realizo estudos de consolidacin e hidrofugacin das obras. Por isto, este contrato dentro do programa de retencin de talento é “unha plula de tempo para continuar no que en Espaa e en Galicia resulta tan difcil acadar profesionalmente: dedicarse ao mundo da investigacin”.��

Pozo liase de que, a pesar de que os ritmos de producin cientfica son moi valorados para acadar boas posicins nos rnkings, “a inversin para reter a investigadores noveles con carreiras punteiras é pequena e en moitas ocasins fai que tean que buscar novas oportunidades noutros pases”. No seu caso, leva mis de dez anos “inmerso nesta carreira de fondo a través de bolsas e diferentes contratos da Xunta de Galicia e do Ministerio de Ciencia, realizando estadas en EEUU, Portugal, Grecia, etc. e deste xeito seguir nadando, grazas a este contrato poderei continuar cunha das mias vocacins: a de ser investigador”. Remarca que este contrato lle outorga “mis tempo para poder seguir ensinando, xestionando, publicando, asistindo a conferencias, dirixindo TFG, TFM e teses de doutoramento coas que estou comprometido e deste xeito, seguir facendo méritos para acadar o contrato por excelencia no mbito investigador nacional, os contratos Ramn y Cajal do Ministerio de Ciencia e Innovacin, xa que é o único ��contrato a través do cal podo acadar a estabilizacin na Universidade”.��

No que se refire investigacin, durante os prximos tres anos centrarase en dous piares principais. “Por un lado, realizaremos a limpeza lser de obras en pedra con volumes a través de sistemas robotizados, para automatizar as limpezas das obras de maneira que se consiga extraer o depsito do substrato sen danalo, como consecuencia da dificultade de manter o lser sempre mesma distancia do obxecto. Por outra banda, ao abeiro do proxecto europeo CAPuS (Conservation of Art in Public Spaces), dedicareime ao desenvolvemento de metodoloxas de limpeza e proteccin de pinturas acrlicas, alqudicas e vinlicas empregadas nos murais contemporneos que hoxe en da forman parte do escenario urbano”. ��
��