�鶹����

“Nada na vida debe ser temido, solo comprendido. Agora é o momento de comprender mis, para temer menos”. Con esta frase da cientfica Maria Skłodowska remataba este mércores a catedrtica de Inmunoloxa da �鶹����, África Gonzlez Fernndez, o seu discurso de recepcin do Premio Mara Josefa Wonenburger Planells 2025, que lle outorgou a Xunta de Galicia, en recoecemento o seu labor de investigacin en inmunoloxa e nanomedicina. Nun acto celebrado en Santiago de Compostela, no que a doutora en Fsica pola USC Yolanda Prezado recibiu o Premio Wonenburger 2026, a catedrtica da �鶹���� rememorou a súa traxectoria profesional e vital, ao tempo que agradeceu os apoios recibidos e reivindicou mis igualdade e oportunidades para as cientficas, as como “financiamento público e privado para a investigacin, para poder construr unha Galicia, unha Espaa e un mundo mellor”.

En ausencia da reitora da �鶹����, foi a vicerreitora de Oferta Académica, Esther Pillado Gonzlez, a encargada de ler a súa laudatio, na que Carmen Garca Mateo, galardoada a súa vez en 2014 co Premio Wonenburger, gabou “o brillo académico; sede de coecemento; e capacidade de traballo e liderado incrible” de Gonzlez. Ademais de repasar as achegas e logros cientficos e académicos da galardoada, a laudatio da reitora da �鶹����, agradeceulle investigadora do Cinbio “a túa ciencia, amizade e a demostracin de que coa mente no laboratorio e o corazn na sociedade pdense mover montaas”.��

No caso de Yolanda Prezado foi a reitora da USC, Rosa Crujeiras, a encargada de ler a laudatio da entrega do premio, que realizou a conselleira de Poltica Social e Igualdade, Fabiola Garca, nun acto celebrado este medioda na Cidade da Cultura.��Durante a súa intervencin, a conselleira puxo en valor o papel das dúas investigadoras como referentes para as novas xeracins de mulleres que desexan desenvolver a súa carreira nos mbitos da ciencia e a tecnoloxa, subliando a importancia de visibilizar o talento feminino en sectores estratéxicos para o desenvolvemento de Galicia.

“A sorte de dedicarme imnunoloxa”

A catedrtica de Inmunoloxa da �鶹���� comezou a súa intervencin agradecendo ao pleno da Unidade da Muller e da Ciencia da Xunta o galardn e a súa satisfaccin polos avances que se estn a producir en igualdade, dos que un exemplo é a presenza de dúas mulleres fronte das reitoras da �鶹���� e da USC. Tras recoecer “a sorte de dedcame inmunoloxa”, África Gonzlez sinalou que esta rama da ciencia é unha boa metfora da carreira cientfica, “precsase forza, memoria, adaptacin, moita resiliencia e estar vixiantes de forma continúa para captar financiamento. Tamén hai que saber agardar, cooperar e atopar o momento axeitado”.

A docente e investigadora do Cinbio rememorou na súa intervencin as súas orixes humildes e a súa atraccin por unha especialidade nova como a inmunoloxa, “na que haba que estudar moito. Iso foi o que me atraeu”, asegurou. Os estudos de Medicina, o traballo con César Milstein na súa etapa postdoutoral e a súa incorporacin �鶹����, onde iniciou hai 30 anos a única rea de Inmunoloxa das tres universidades galegas, marcaron a evolucin profesional de África Gonzlez, que tamén destacou o seu labor como divulgadora, moi especialmente durante a pandemia de Covid-19 fronte da Sociedad Espaola de Inmunologa.

“En paralelo, unha parte moi importante do meu traballo actual céntrase no estudo do cancro, sobre todo o de pncreas. O noso grupo pensa que unha terapia secuencial debe iniciarse con afectar primeiro ao estroma tan denso, que permita posteriormente a chegada de frmacos e de inmunoterapia”, explicou Gonzlez, que sinalou o esperanzador dos resultados en modelos animais. Conseguir financiamento, formar equipos, publicar, competir e manter viva a curiosidade, son algúns dos retos que a catedrtica da �鶹���� enfrontou ao longo da súa traxectoria cientfica, na que demandou “ que se sigan abrindo portas para apoiar s xeracins novas e dicirlle s nenas e s estudantes que a ciencia tamén lles pertence”.
África Gonzlez dedicou unha parte moi importante do galardn, que dixo recoller con “emocin, humildade e gratitude”, ao seu grupo de investigacin en Inmunoloxa (IN.1), “case unha familia”, e ademais de reivindicar o rigor, “pero tamén o humor”, na ciencia; agradeceu o apoio da súa familia, “ a mia nai, exemplo de superacin e positividade, irmns; meu pai Jose Juan e a mia irm pequena, Ana; o meu home Esteban e os meus fillos, Ricardo e Alberto. Os meus apoios, sempre”.��

Para rematar, enunciou o seu compromiso cunha ciencia excelente, pero tamén mis humana, inclusiva e consciente da responsabilidade social; desexou que “as prximas xeracins de cientficas non tean que falar tanto de barreiras, senn de oportunidades”; e demandou “mis financiamento público e privado para a investigacin”.

Xustiza poética para a súa traxectoria

Tras lembrar que ela mesma recibira o Premio Wonenburger en 2014, “por iso, querida África, sei exactamente o que significa este da, o que pesa este recoecemento e a xustiza poética que representa par a túa traxectoria”, Carmen Garca Mateo na súa laudatio, lida por Esther Pillado, rememorou algúns dos fitos mis salientables da traxectoria profesional da catedrtica da �鶹����: desde a súa licenciatura en Medicina e Cirurxa pola Universidad de Alcal de Henares ata direccin do Cinbio entre 2009 e 2019, pasando pola creacin da spin-off NanoImmunoTech; a publicacin de mis de 200 documentos, algúns en revistas como Nature, Cell ou PNAS; ou o liderado de proxectos europeos como Biocaps, dotado con mis de 4,6 milln de euros para o desenvolvemento do Instituto Biomédico de Vigo.

“Pero se hai algo que te define mis que os ttulos e os números, África, é a túa xenerosidade e a túa calidade humana”, destacou a laudatio da reitora da �鶹����, aludindo ao papel de divulgadora de Gonzlez durante a pandemia e tamén coa publicacin de volumes como Inmuno Power, “cuxos beneficios e royalities doas integramente Asociacin Sndrome de Marfan, en memoria da túa irm pequena. Esa sensibilidade e ese amor son os que realmente elevan a túa ciencia categora de humanidade”.

Rematou Garcia Mateo asegurando que “hoxe Galicia e a �鶹���� prémianse a si mesmas ao darte este recoecemento. Grazas pola túa ciencia, grazas pola túa amizade, e grazas por demostrar que coa mente no laboratorio e o corazn na sociedade pdense mover montaas”.
��